Sáng 26/5, xã Sơn Động khai mạc Lễ hội Bơi chải An Châu năm 2026 - Tôn vinh Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia đặc sắc vùng sơn cước.
Hơn 20 năm gắn bó ở miền núi Hương Khê (Hà Tĩnh), cô giáo Lê Thị Thanh Nga không những dạy giỏi, mà còn lan tỏa lòng nhân ái cho học trò nghèo.
Trước những ngày cuối tháng Tư lịch sử năm 2026, chúng tôi có chuyến công tác đến An Khê, từng là một thị xã cũ nằm ở phía đông tỉnh Gia Lai, đóng vai trò là cửa ngõ kết nối Tây Nguyên với duyên hải miền trung qua Quốc lộ 19.
Loài cây kơ nia vốn gắn với đại ngàn Tây Nguyên và đời sống văn hóa của nhiều tộc người vùng sơn cước. Thế nhưng, ít ai ngờ giữa đồng bằng thuộc phường Bình Định (tỉnh Gia Lai), vẫn tồn tại một quần thể kơ nia cổ thụ ẩn dấu nhiều giá trị văn hóa, sinh thái du lịch.
Là nơi lưu giữ những giá trị đặc sắc của Tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ của người Việt, đền Công đồng Bắc Lệ (xã Tân Thành) đang mở ra hướng phát triển mới khi trở thành sản phẩm du lịch OCOP 4 sao đầu tiên của tỉnh Lạng Sơn (năm 2025).
15 năm trước, An Khê - một thị xã cũ nằm ở phía đông tỉnh Gia Lai, đóng vai trò là cửa ngõ kết nối Tây Nguyên với duyên hải miền Trung qua quốc lộ 19 vẫn là một vùng đất hoang vu. Nhưng nay vùng đất này đã khác, nhịp sống trở nên sôi động, sầm uất, xứng đáng là huyết mạch của hai thành phố năng động: Pleiku và Quy Nhơn (tỉnh Bình Định cũ).
Nằm giữa núi rừng Đông Bắc hùng vĩ, hồ Ba Bể từ lâu được ví như 'viên ngọc xanh' của tỉnh Thái Nguyên, là điểm đến lý tưởng cho du khách muốn tìm về thiên nhiên nguyên sơ và không gian nghỉ dưỡng yên bình trong những ngày hè oi nóng.
Khác với mướp đắng trồng ở đồng bằng, mướp đắng rừng Cao Bằng có quả nhỏ, vỏ sần sùi, màu xanh đậm và vị đắng gắt hơn. Chính điều kiện khí hậu lạnh, đất đai cùng sự sinh trưởng tự nhiên đã tạo nên những quả mướp đắng rừng giàu dưỡng chất, hàm chứa nhiều hoạt chất sinh học quý.
Hội Rằm tháng Ba Minh Hóa là một trong những lễ hội truyền thống quan trọng và là kết tinh văn hóa đặc sắc của người dân vùng sơn cước nơi miền Tây Bắc của tỉnh. Bởi, đó không chỉ là huyền tích, mà còn là nơi lưu giữ ký ức nguồn cội của cộng đồng.
Đánh bắt tôm cá, đi chợ, đi nương, đưa trẻ đi học, đi ăn cỗ, trẩy hội, và vượt núi đi cứu nạn bão lũ - tất cả đều gắn với con thuyền. Những con thuyền dân sinh hồ Thác Bà (tỉnh Lào Cai) miệt mài hàng chục năm bám theo con nước, gắn bó như phương tiện đi lại hằng ngày của hàng ngàn hộ dân ở khắp thôn xóm vùng ven kể từ ngày hồ nhân tạo lớn nhất miền Bắc ra đời.
Nằm trong quần thể Công viên Địa chất toàn cầu Cao nguyên đá Đồng Văn, xã Khâu Vai là vùng đất giàu bản sắc, gắn với Chợ Phong lưu Khâu Vai và cảnh quan hùng vĩ của núi đá tai mèo, dòng sông Nho Quế xanh biếc giữa đại ngàn.
Giữa vùng đồi núi khô cằn của thôn Đá Trắng, xã Bác Ái Tây (Khánh Hòa), nơi từng chỉ có sỏi đá và nắng gió, nay đang hình thành một 'vương quốc ong' đặc biệt.
Không chọn con đường 'ly hương', những người trẻ khu vực miền núi Thanh Hóa đang làm giàu ngay tại quê nhà bằng mô hình nuôi thỏ thu nhập hàng tỷ đồng mỗi năm. Từ thất bại đến thành công, ý chí kiên định của họ không chỉ tạo ra giá trị kinh tế, mà còn truyền lửa khởi nghiệp cho cả một vùng sơn cước.
Lễ hội Tìm trâu và mở cửa rừng ở xã Cẩm Hưng, tỉnh Hà Tĩnh không chỉ là nghi thức cầu mùa mà còn là biểu tượng văn hóa gắn với đời sống chăn thả gia súc của người dân vùng sơn cước.
Trên nền đất cổ kính của chùa Kim Tôn - ngôi chùa đã tồn tại hơn 700 năm trong dòng chảy lịch sử - Thiền viện Trúc Lâm Tuệ Đức hôm nay hiện lên như một điểm nhấn văn hóa tâm linh giữa vùng sơn cước thôn Thanh Tú, xã Sông Lô. Vào dịp đầu Xuân năm mới, nơi đây là điểm đến lý tưởng của hàng ngàn du khách trong và ngoài tỉnh về tham quan, chiêm bái.
Lễ hội Tìm trâu và mở cửa rừng năm 2026 của xã Cẩm Hưng (Hà Tĩnh) là hoạt động văn hóa gắn với đời sống sản xuất của cư dân vùng sơn cước trong những ngày đầu Xuân Bính Ngọ.
Trên đỉnh núi Pù Mé (Thanh Hóa), dấu tích Hội thề Lũng Nhai vẫn lặng lẽ tồn tại. Hơn 600 năm trước, từ lời thề cắt máu ăn thề ở vùng sơn cước này, ngọn lửa khởi nghĩa Lam Sơn đã được thắp lên, làm đổi thay vận mệnh dân tộc.
Tuyên Quang - miền đất hội tụ trên 20 dân tộc anh em sinh sống là bức tranh đa sắc màu của văn hóa vùng sơn cước. Mỗi dân tộc mang trong mình một kho báu di sản riêng, từ trang phục, phong tục đến những lễ hội truyền thống khiến ai từng đặt chân đến cũng mang theo niềm lưu luyến khó quên.
Xã Cẩm Hưng (Hà Tĩnh) đang hoàn tất công tác chuẩn bị để tổ chức Lễ hội Tìm trâu và mở cửa rừng năm 2026 - một hoạt động văn hóa đặc sắc gắn với đời sống của người dân địa phương.
Với khả năng hóa thân xuất sắc, Phương Oanh đã để lại dấu ấn đậm nét qua những vai diễn làm dâu đầy sóng gió trên sóng truyền hình.
Những ngày này ở xã Bản Máy, tỉnh Tuyên Quang như khoác lên mình tấm áo mới khi hoa mận đồng loạt bung nở. Sắc trắng trải khắp sườn núi, hòa quyện cùng mây trời vùng cao, tạo nên bức tranh yên bình, cuốn hút.
Quê tôi là một vùng quê nhỏ nép mình ở một góc sơn cước. Triền đồi thoai thoải chạy từ chân núi đến tận bờ sông nên vườn quê không là những vườn cây mênh mông trĩu quả. Và cũng thế, không là chốn sơn cao thủy thâm, tả thanh long hữu bạch hổ,… như sách thường kể, nên sông quê cũng theo đó mà bé tẻo thôi.
Nằm ở ngoại ô phường Hà Giang 1, tỉnh Tuyên Quang, Làng Văn hóa du lịch cộng đồng thôn Hạ Thành cho đến nay luôn giữ cho mình một vẻ đẹp truyền thống. Dù không phải vào mùa lúa chín hay mùa xuân, giữa những ngày đông giá, Hạ Thành vẫn hiện lên tuyệt đẹp giữa vùng sơn cước thanh bình. Những thửa ruộng sau mùa vụ lấp loáng nước tạo nên một không gian làng quê đầy mộc mạc và cuốn hút.
Vượt qua nhiều khó khăn về điều kiện học tập và không theo học khối chuyên, em Lang Trường Thắng, học sinh lớp 12A5 Trường Phổ thông Dân tộc nội trú (PTDTNT) tỉnh đã nỗ lực bền bỉ, đạt giải Khuyến khích môn Hóa học tại Kỳ thi học sinh giỏi Quốc gia (HSGQG) THPT năm học 2025 - 2026.
Mộc Châu những ngày cuối năm không có ánh đèn màu rực rỡ hay tiếng nhạc xuân xập xình như chốn đô thành. Xuân ở đây đến rất khẽ, bắt đầu từ làn sương mỏng manh vắt ngang lưng núi, từ nụ cười hiền hậu của người sơn cước, và từ những phiên chợ xép ven đường, nơi cái tình người nồng ấm đủ sức xua tan cái lạnh tê tái của đại ngàn.
Với hệ thống nhà cổ, đời sống văn hóa truyền thống của đồng bào Nùng còn được gìn giữ nguyên vẹn, được kỳ vọng sẽ trở thành điểm nhấn mới trong phát triển du lịch văn hóa của tỉnh.
Vụ tai nạn bất ngờ cướp đi sinh mạng của anh Hờ A Cơ càng khiến gia đình lâm vào cảnh khốn cùng, cuộc sống bấp bênh, tương lai mờ mịt.
Dường như những bản làng rẻo cao nơi tôi qua đều có một điểm chung là đủ dịu dàng để níu giữ bước chân, nhưng cũng không thiếu bí ẩn để thôi thúc người ta quay trở lại.
Những ngày cuối năm, khi sương núi còn bảng lảng trên các triền đồi, nhịp sống ở nhiều xã vùng cao Thanh Hóa đã trở nên tất bật. Từ khung dệt thổ cẩm của đồng bào Thái, đến bếp lửa làm kẹo nhãn của bà con xã Linh Sơn, đâu đâu cũng cho thấy sự rộn rã...
Sinh ra và lớn lên ở vùng sơn cước, gắn bó với gà nhiều cựa từ nhỏ, chàng trai người Mường Nguyễn Văn Đức (sinh năm 1985 ở xã Tân Sơn, tỉnh Phú Thọ) luôn tự hào khi địa phương mình có giống gà 'chín cựa' trong truyền thuyết 'Sơn Tinh, Thủy Tinh' từ thời đại Hùng Vương.
Đến hẹn lại lên, thứ 6 hằng tuần là ngày chợ phiên tại xã Bao La. Phiên chợ nhộn nhịp khi sương mù còn đặc quánh núi rừng. Không chỉ là nơi mua bán, chợ phiên còn là nơi gặp gỡ, trao đổi tâm tình của những người bạn tâm giao, nơi hò hẹn của các nam thanh, nữ tú, tạo nên bức tranh văn hóa sinh động ở vùng sơn cước.
Những ngày cuối năm, thôn Pác Ngòi (xã Ba Bể, tỉnh Thái Nguyên) rộn ràng hơn thường lệ khi đón nhiều đoàn khách quốc tế tìm đến trải nghiệm văn hóa bản địa. Giữa không gian sơn cước thanh bình, một trong những hoạt động thu hút du khách nhất chính là học cách làm bánh dày lá cẩm món đặc sản mang sắc tím tự nhiên và hương vị đặc trưng của người Tày nơi đây.
Giữa nhịp sống đổi thay nơi vùng sơn cước, Lễ mừng lúa mới của đồng bào Giẻ – Triêng tại xã Dục Nông vẫn vang lên như khúc hát thiêng của núi rừng – nơi người dân gửi gắm niềm tri ân với Giàng, bày tỏ lòng biết ơn mùa màng và khẳng định bản sắc văn hóa bền bỉ của cộng đồng. Việc phục dựng và tổ chức lễ hội năm 2025 không chỉ tái hiện một nghi lễ nông nghiệp lâu đời mà còn mở ra định hướng phát triển văn hóa gắn với du lịch cộng đồng tại địa phương.
Gala 'Công dân số' trực tiếp trên VTV1 lúc 20h10 tối nay, khắc họa những câu chuyện chuyển đổi số ấn tượng, giúp nông sản tăng thu nhập từ 147 lên 5.000 tỷ đồng.
Trong muôn vàn những câu chuyện về lòng yêu nước, tinh thần cống hiến cho cộng đồng, đã có rất nhiều tấm gương sáng của cán bộ, đảng viên, nhân dân trên quê hương cội nguồn cách mạng Cao Bằng. Mỗi câu chuyện, mỗi tấm gương ấy, dù ở những lĩnh vực, hoàn cảnh khác nhau, đều chung một ngọn lửa lý tưởng, cùng chung một khát vọng cống hiến, đồng thời, lan tỏa, thắp sáng niềm tin của nhân dân thêm vững lòng, bền chí vững bước dưới cờ Đảng.
Giữa miền đất Lạc Sơn - nơi được coi là cái nôi của nền 'Văn hóa Hòa Bình' huyền thoại, tiếng chiêng Mường lại ngân vang trên phố núi trong Ngày hội Đại đoàn kết. Mảnh đất này, với bề dày lịch sử hàng nghìn năm, vẫn lưu giữ những chứng tích về tinh thần đoàn kết, kiên cường của con người vùng sơn cước từ thời tổ tiên chung sức sinh tồn giữa núi rừng Hòa Bình cổ xưa, đến những năm tháng kháng chiến, khi Lạc Sơn từng là căn cứ địa vững chắc của cách mạng, nơi những người con động Lạc Thổ, châu Lạc Yên cầm súng theo Đảng, bảo vệ từng tấc đất quê hương. Truyền thống 'Mường một nhà', 'lá lành đùm lá rách' ấy hôm nay vẫn được người dân nơi đây gìn giữ, thắp sáng trong nhịp sống mới.
Trải qua hàng trăm năm, thành cổ Lệ Giang vẫn giữ được vẻ đẹp nguyên vẹn và chân thực của một đô thị cổ có giá trị lịch sử đặc biệt, với sự giao thoa kiến trúc của nhiều nền văn hóa.
Chuyến công tác của chúng tôi tại xã Chiềng Khoong, tỉnh Sơn La vào những ngày tháng 10, khi những cơn mưa ập đến bất chợt, có những quãng đường như đánh vật với tay lái. Đoạn xóc ngược lưng, chỗ lại tuột dốc thăm thẳm, tưởng chừng hụt hơi thì tới những điểm trường.
Giữa trùng điệp núi non xứ Thanh, Kho Mường mang vẻ bình yên và nguyên sơ của một vùng sơn cước. Bản làng nhỏ nép mình trong thung lũng sâu của vùng núi xã Pù Luông (trước là xã Thành Sơn, huyện Bá Thước, tỉnh Thanh Hóa) với những ngôi nhà sàn, đồng lúa và những con suối róc rách ngày đêm, …
Chiều 31/10, những chuyến hàng cứu trợ của Quân khu 5 lại lên đường, băng rừng, vượt sạt lở để tiếp cận vùng núi cao Trà My (TP. Đà Nẵng). Từng gói quà được trao tận tay người dân giữa khó khăn, chia sẻ phần nào mất mát sau mưa lũ. Nghĩa tình quân – dân thêm thắm đượm nơi vùng sơn cước.
Trong không khí rộn ràng của những ngày cuối tháng 10, Lễ hội ruộng bậc thang Miền Đồi năm 2025 diễn ra tại xã Thượng Cốc, tỉnh Phú Thọ thu hút hàng nghìn người dân và du khách thập phương. Trải dài trên những triền đồi uốn lượn, sắc vàng của mùa lúa chín hòa cùng tiếng chiêng Mường ngân vang tạo nên một bức tranh thiên nhiên - văn hóa mang đậm dấu ấn vùng miền núi trung du Bắc Bộ.
Vườn quốc gia Huascarán, vùng đất của băng tuyết và hồ ngọc lam, là nơi lưu giữ vẻ đẹp nguyên sơ của dãy Andes và nền văn hóa cổ đại gắn với vùng núi này.
Khoảng chục năm trở lại đây, vùng sơn cước Lai Đồng 'trình làng' giống quýt đặc sản được người tiêu dùng khắp các vùng miền ưa chuộng, cất công tìm kiếm dù giá bán cao hơn hẳn các giống quýt quen thuộc trên thị trường. Làm giàu trên đất khó không còn là mơ ước, hướng mở triển vọng mà đã thực sự hiện hữu trên đồi rừng Lai Đồng và đang phát triển lên tầm cao mới với những ý tưởng, giải pháp hữu hiệu giúp nâng cao chất lượng, giá trị hàng hóa, hiệu quả kinh tế từ món quà vô giá của thiên nhiên...
Quanh năm khí hậu mát lành, với diện tích khoảng 830ha, nằm trên độ cao gần 1.000m so với mực nước biển, cùng những cung đường quanh co xen kẽ những làng bản người Dao, những rừng phong lá vàng, lá đỏ, khiến thảo nguyên Lủng Tráng, xã Phúc Lộc, như một tuyệt tác. Đến đây, du khách như được hòa mình với đất trời giữa thảo nguyên.
Viết lách theo lối mòn, không có sự sáng tạo là một câu chuyện quen thuộc trong văn chương. Có điều, viết thế nào để tác phẩm trở nên mới lạ, độc đáo lại là bài toán khó giải.