HNN - Huế là vùng đất mang dấu ấn của thời di dân mở nước cách đây hơn 700 năm của cư dân Thuận Hóa xưa. Rất ít tài liệu cho biết về thời điểm di dân và việc tổ chức hình thành các làng xã của người Việt nơi đây. Song trong quá trình điền dã, tôi đã tiếp cận được một số tài liệu Hán Nôm cổ ghi chép về sự kiện di dân, mở đất, hình thành làng, xã. Đặc biệt là tờ địa bạ niên hiệu Đại Hòa thứ 9 (1451) thời vua Lê Nhân Tông, được lập cách đây vừa tròn 575 năm.
Khác với thời Lý - Trần, ở thời Lê sơ do Nho giáo chiếm vị trí độc tôn trong đời sống xã hội nên giáo dục khoa cử được coi trọng, trong đó có hoạt động khuyến học bằng tinh thần.
Nằm bên dòng Sông Nhuệ hiền hòa, làng Nguyệt Áng, xã Ngọc Hồi, thành phố Hà Nội (trước đây thuộc xã Đại Áng, huyện Thanh Trì) từ lâu được biết đến như một vùng đất hiếu học tiêu biểu của Thủ đô. Trong mạch nguồn văn hiến ấy, dòng họ Lưu được ghi nhận với nhiều dấu ấn qua những nhân vật đỗ đạt, cùng hệ thống từ đường và di tích vẫn hiện diện giữa không gian văn hóa làng quê ven sông.
Là Thám hoa nổi tiếng triều Lê, Nguyễn Văn Thái bị kéo vào biến cố chuyển giao vương quyền từ nhà Lê sang nhà Mạc - trong vai trò là người thảo chiếu nhường ngôi.
Tối 26.4, tại Khu văn hóa Thung Ui (phường Tây Hoa Lư, tỉnh Ninh Bình), Lễ hội Đàn Kính Thiên 2026 chính thức khai mạc. Lễ hội mang đậm bản sắc văn hóa truyền thống với quy mô hoành tráng.
Gần 700 năm đã trôi qua xong công đức và đạo nghiệp của Tôn giả vẫn còn sống mãi trong trang sử vàng son của Phật giáo và dân tộc Việt Nam.
Những tấm bia đá có niên đại hơn 300 năm bị sử dụng sai mục đích tại một di tích lịch sử nghệ thuật ở xã Thọ Phú (Thanh Hóa), trong đó có bia hiện đang được sử dụng làm tường rào nhà người dân.
Ngày 13/4, UBND xã Lý Quốc tổ chức Lễ khánh thành Đền thờ Tô Thị Hoạn (tức Tô Thị Huệ). Dự lễ khánh thành có đại diện một số sở, ngành của tỉnh; Thường trực Hội đồng Họ Tô Việt Nam, Họ Tô Cao Bằng; lãnh đạo cấp ủy, chính quyền, MTTQ và các đoàn thể xã Lý Quốc cùng đông đảo nhân dân, du khách thập phương.
Sáng 8-4, UBND xã Tuy Phước Bắc (tỉnh Gia Lai) tổ chức lễ công bố, đón nhận bằng xếp hạng di tích cấp tỉnh đình An Cửu.
Ngày 3-4 (tức ngày 16/2 âm lịch), xã Sóc Sơn long trọng tổ chức khai mạc lễ hội Đền Sọ - Tam Tổng. Tới dự có Phó Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND xã Sóc Sơn Phạm Quang Ngọc, đại diện một số xã lân cận cùng đông đảo bà con nhân dân, khách thập phương.
Sáng 2/4, Ban quản lý di tích Đền Nhà Bà, xã Tu Vũ đã tổ chức khai hội truyền thống Đền Nhà Bà năm 2026. Đông đảo Nhân dân địa phương và du khách thập phương đã về tham quan, bái lễ.
Ngày 28-3 (tức mùng 10-2 âm lịch), lễ khai mạc hội làng truyền thống Di Trạch năm 2026 được tổ chức trang trọng tại Di tích lịch sử quốc gia đình Di Trạch.
Thời phong kiến, phạm vi quyền lực triều đình không chỉ được thể hiện qua việc sử dụng niên hiệu, tước phong, tên và cấp địa phương được ban cho, mà còn thể hiện trong việc áp dụng bộ lịch của triều đại ấy.
Chiều 14/3, phường Mạo Khê phối hợp với Ban Trị sự Giáo hội Phật giáo Việt Nam tỉnh Quảng Ninh tổ chức Khai mạc Lễ hội truyền thống chùa Non Đông Xuân Bính Ngọ 2026.
NSGN - Minh Đường (明堂) của Võ Tắc Thiên (武則天) là một công trình kỳ vĩ chưa có tiền lệ, đóng chức năng như một trung tâm chính trị và tôn giáo quốc gia, là hình ảnh biểu tượng của triều đại Võ Tắc Thiên.
Ngày 1-3, xã Liên Minh đón nhận Bằng xếp hạng di tích lịch sử - nghệ thuật cấp thành phố đình Cổ Ngõa Thượng.
Mặc dù là vùng đất chiêm trũng, cuộc sống vô cùng khó khăn nhưng làng Dọ lại nổi tiếng khắp xứ Đông xưa với tên tuổi 10 vị đại khoa.
Sáng 24-2 (tức ngày mùng 8 tháng Giêng năm Bính Ngọ), tại quán Tam Xã, thôn Đa Phúc, xã Quốc Oai tổ chức lễ đón nhận Bằng xếp hạng Di tích cấp thành phố đối với đình Sài Khê.
Từ ngôi làng nhỏ bé bên sông Đuống, tranh Đông Hồ đã chính thức được thế giới công nhận những giá trị độc đáo của mình. Dòng tranh Tết 'Tranh Đông Hồ gà lợn nét tươi trong', sau nhiều năm âm thầm vượt qua những khó khăn của cuộc sống, của thị trường, đã trở lại rực rỡ.
Được nối nghiệp đại thống của nhà Lê do triều thần phò lập, vua Lê Thánh Tông (1460-1497) đăng quang ngôi báu tại điện Tường Quang, đặt niên hiệu là Quang Thuận. Đây là thời kỳ hoàng kim của đất nước; dân trí được mở mang, dân khí chấn hưng, thuần phong mỹ tục nở rộ.
Bộ sưu tập trống đồng Làng Vạc và bia Ma Nhai vừa được công nhận là bảo vật quốc gia.
Kẻ Rủn - tên vùng đất làng Thạch Khê, xã Thạch Khê, tổng Thạch Khê, huyện Đông Sơn, phủ Thiệu Thiên, trấn Thanh Hoa (nay thuộc phường Đông Sơn, tỉnh Thanh Hóa) không chỉ mang dấu tích văn hóa lịch sử một thời mà còn ghi tên nhiều danh sĩ, võ tướng đóng góp vào hành trình giữ gìn văn hóa dân tộc, trong đó có Tể tướng Lê Hy (1646-1702).
Phó Thủ tướng Chính phủ Mai Văn Chính ký Quyết định số 236/QĐ-TTg về việc công nhận 30 bảo vật quốc gia (Đợt 14 - năm 2025).
Phó Thủ tướng Chính phủ Mai Văn Chính ký Quyết định số 236/QĐ-TTg ngày 03/02/2026 về việc công nhận bảo vật quốc gia (Đợt 14). Như vậy, từ năm 2012 đến nay, Thủ tướng Chính phủ đã 14 lần ban hành quyết định công nhận tổng số 357 hiện vật, nhóm hiện vật là bảo vật quốc gia.
Phó Thủ tướng Chính phủ Mai Văn Chính ký Quyết định số 236/QĐ-TTg ngày 03/02/2026 về việc công nhận bảo vật quốc gia (Đợt 14).
Sinh ra giữa thời Võ Tắc Thiên thao túng triều chính, Lý Đán – Đường Duệ Tông – ba lần nhường ngôi để tránh sóng gió quyền lực nhưng cuối cùng vẫn phải đăng cơ.
Từ dòng dõi hoàng tộc sa sút trong cơn biến động, lớn lên giữa nghèo khó, Trần Văn Huy đã lựa chọn con đường khoa bảng để khẳng định tài năng và nhân cách, trở thành vị Tiến sĩ, được dân gian tôn xưng là Quan Thượng Bợ.
Năm 2026 này, chúng ta kỷ niệm 950 năm thành lập Quốc tử giám, ngôi trường đại học đầu tiên của nước ta, nơi ươm mầm cho bao thế hệ nhân tài giúp nước.
Theo ghi chép lịch sử, làng Nhân Lý, còn gọi là làng Si, hình thành khoảng thế kỷ 10.
Trong quá trình kiểm kê di tích tại thôn Thái Hòa, xã Can Lộc, cán bộ Bảo tàng Hà Tĩnh phát hiện 2 đạo sắc phong quý giá có niên đại cuối thế kỷ XVII, đầu thế kỷ XVIII.
Vào ngày này năm xưa (8/1) hàng năm, có nhiều sự kiện đáng nhớ như: Bảo Đại lên ngôi vua - trở thành vị vua cuối cùng của nhà Nguyễn; Ngày Truyền thống ngành Xi măng Việt Nam (1930); lời dặn của Bác Hồ về tôn trọng sự thật trong tuyên truyền (1946)...
Quá trình tiếp nối mạng mạch chùa Hương Tích tại chùa Sùng Ân - Châu Khê qua tư liệu văn bia Hán Nôm
Chùa Sùng Ân thôn Châu Khê là một ngôi cổ tự có từ lâu đời, đặc biệt ấn tượng với sự hiện diện của Thiền sư Đào Huệ Tiến.
Giá bạc thế giới bứt phá lên 71,72 USD/ounce, đẩy vốn hóa thị trường vượt mức 3,7 nghìn tỷ USD. Tại Việt Nam, giá bạc Phú Quý xác lập kỷ lục mới trên 71,8 triệu đồng/kg.
Trải qua hơn hai thế kỷ, đình Bình Đăng thuộc xã Đăng Hưng Phước (nay là xã Tân Thuận Bình, tỉnh Đồng Tháp) vẫn lưu giữ những dấu ấn kiến trúc cổ kính và giá trị nghệ thuật độc đáo.
Tọa lạc trên thế đất được ví như 'quần sơn la bái', Bình Vọng là một trong những làng khoa bảng tiêu biểu suốt chín thế kỷ nho học.
Hệ thống hoành phi câu đối tại chùa Hồng Ân với nhiều lớp nghĩa sâu sắc từ tán thán cảnh chùa cảnh Phật, cảnh giới màu nhiệm huyền vi của phật pháp cho đến ngợi ca vẻ đẹp thiên nhiên, con người địa phương, đất nước.
Phật giáo không chỉ hiện diện trong không gian tôn giáo mà còn tham gia tích cực vào hoạt động sản xuất, buôn bán và phúc thiện, góp phần hình thành cơ chế kinh tế - xã hội mang tính nhân văn và cộng đồng.
Họ là những người khai mở tri thức, để lại dấu ấn sâu đậm trong lịch sử giáo dục và tinh thần hiếu học Việt Nam.
Chiều 23/11, Hội Khoa học Lịch sử thành phố Đà Nẵng tổ chức hội thảo khoa học: Mạc Cảnh Huống và dòng họ Mạc vùng Thuận Quảng (giai đoạn 1558 - 1945).