Sau Tết Nguyên đán, nước ta sẽ bước vào không khí hội hè. Từ thôn, xóm, làng cho đến xã, huyện, tỉnh… lễ hội diễn ra liên tục. Một đời sống tinh thần phong phú, nhưng cũng chứa đựng nhiều hệ lụy khó bỏ - nhận định này đã được nhiều nhà văn hóa phản ánh qua các cuốn sách.
Trong sách Chuyện cũ làng Nành, ông Nguyễn Khắc Quýnh, tác giả sách, chỉ cho biết: làng Nành xưa có 7 văn chỉ: 1 cái của tổng Nành (Ninh Hiệp, Gia Lâm, Hà Nội), 6 cái của 6 thôn trong tổng. Ông cho biết: văn chỉ là nơi tế hàng năm của Văn hội. Văn hội là tập hợp của những người có học thức thành một tổ chức ở làng, ở tổng.
Bà tôi bảo, tháng Hai xứ Đông, thang Ba - Đoài, tháng Tư - Duyên hải. Đó là bà giải thích về thời gian của các lễ hội. Đồng bằng Bắc Bộ không chỉ là vựa lúa mà còn là một vùng văn hóa đặc sắc.
80 năm trước, khi Đảng còn hoạt động trong bí mật, chưa giành được chính quyền, đất nước trong cảnh thực dân nửa phong kiến suy thoái trầm trọng, Đề cương về văn hóa Việt Nam đã được Tổng bí thư Trường Chinh khởi thảo, được Ban Thường vụ Trung ương Đảng Cộng sản Đông Dương thông qua tháng 02-1943. Đây là văn kiện đầu tiên của Đảng về văn hóa (VH), khẳng định các hoạt động tư tưởng, học thuật, nghệ thuật bổ sung, chi phối lẫn nhau, tạo nên tổng thể nền VH dân tộc, thể hiện tầm nhìn chiến lược của một Đảng lãnh đạo trong tương lai.
Chả biết thời xưa thì thế nào, nhưng từ khi lớn lên, tôi chẳng hề thấy quê mình có lễ hội gì sất.
Hơn 8 nghìn lễ hội mỗi năm theo thống kê chưa đầy đủ, trung bình mỗi ngày độ hai chục đám hội to nhỏ đủ cả.
Ngay trong ngày làm việc đầu tiên của năm mới, tại cuộc họp Thường trực Chính phủ bàn về tình hình Tết, triển khai các nhiệm vụ trọng tâm sau Tết và công tác phòng, chống dịch COVID-19, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc đã chỉ đạo với tinh thần quyết tâm cao hơn ngay từ đầu năm, không để tình trạng 'đầu năm thong thả, cuối năm vất vả', không để 'tháng Giêng là tháng ăn chơi'…
Trong cuốn 'An nam phong tục', cụ Phan Kế Bính đã khảo cứu và trình bày khá chi tiết về lễ hội dân gian vào đầu thế kỷ trước. Theo đó, làng nào cũng có hội vào dịp đầu năm để tế thần, tưởng niệm, ghi ơn người có công với làng, với nước mà làng đó thờ phụng.