Lớn lên giữa những con đường đất lầy lội của bản Nậm Sin, Điện Biên, từng đi bộ hàng chục cây số để đến lớp, cô giáo Lỳ Mì Lé nay có cơ hội bước vào hành trình ứng cử đại biểu Quốc hội khóa XVI. Ở tuổi 25, nữ giáo viên mầm non người dân tộc Si La mang theo ước mong rất giản dị để tiếng nói của bản làng được lắng nghe và chuyển hóa thành chính sách thiết thực.
Ô Xị Chờ là tết lớn và thiêng liêng nhất trong năm đối với cộng đồng người Si La.
Tết mừng cơm mới của người Si La không chỉ là một nghi lễ nông nghiệp, mà còn là sợi dây vô hình kết nối con người với tổ tiên, với thiên nhiên...
Thành lập trên cơ sở sáp nhập 3 xã, gồm: Mường Nhé, Chung Chải và Nậm Vì, xã Mường Nhé (tỉnh Điện Biên) hiện có 24.294 nhân khẩu. Trong đó hầu hết dân số thuộc đồng bào dân tộc thiểu số (Hà Nhì, H'Mông…) chiếm hơn 90%; tỷ lệ hộ nghèo, cận nghèo ở Mường Nhé là 45,95% dân số, chủ yếu thuộc nhóm cộng đồng các dân tộc thiểu số.
Người Si La tổ chức Lễ mừng cơm mới - nghi thức nông nghiệp chứa đựng nhiều nét văn hóa truyền thống - khi những hạt thóc đầu mùa chín rộ và đến kỳ thu hoạch.
Sáng ngày 12/12, UBND xã Mường Nhé tổ chức Lễ công bố quyết định và đón nhận Giấy chứng nhận Di sản văn hóa Phi vật thể quốc gia 'Lễ mừng cơm mới của người Si La' và tổ chức Lễ hội mừng cơm mới năm 2025 tại bản Nậm Sin.
Trong không khí phấn khởi, tin tưởng vào chặng đường phát triển mới của quê hương, cán bộ, đảng viên và nhân dân Điện Biên bày tỏ niềm tin sâu sắc vào sự lãnh đạo của Đảng, vào những chủ trương, định hướng lớn đang từng bước hiện thực hóa khát vọng đổi thay. Từ vùng thấp tới vùng cao, khí thế mới đang lan tỏa, hun đúc niềm tin và kỳ vọng về những đột phá trong phát triển kinh tế - xã hội, xây dựng Điện Biên ngày càng giàu đẹp, văn minh, vững bước trên hành trình mới.
Không có chức danh, chức vụ hành chính, nhưng có niềm tin của lòng dân; không cần mệnh lệnh, nhưng lại có sức nặng trong từng lời nói. Nhiều năm qua, người uy tín được xem như những 'cây đại thụ' ở bản làng. Bằng uy tín và trách nhiệm bản thân, họ trở thành nhịp cầu bền chặt, gắn kết Đảng, chính quyền với đồng bào các dân tộc biên cương.
Điện Biên, mảnh đất biên cương với 19 dân tộc cùng chung sống, mỗi dân tộc có tiếng nói, phong tục, bản sắc riêng. Sự đa dạng ấy vừa là nét đẹp, vừa là thách thức trong việc đưa nghị quyết xuống địa bàn. Thế nhưng từ những buổi họp bản nơi núi rừng đến các chương trình phát thanh bằng tiếng dân tộc, nghị quyết đã đến với bà con bằng tiếng mẹ đẻ một cách mạch lạc, dễ hiểu, dễ nhớ và dễ làm...
Là bản duy nhất trong tỉnh Điện Biên có đồng bào dân tộc Si La sinh sống và cũng là bản ở vùng biên đặc biệt khó khăn, bởi vậy nhiều năm qua, bản Nậm Sin (thuộc xã Mường Nhé) đã được cấp ủy, chính quyền từ Trung ương đến địa phương quan tâm đặc biệt.
Bản Nậm Sin, xã Chung Chải nay là xã Mường Nhé là nơi cư trú duy nhất của đồng bào dân tộc Si La trên địa bàn tỉnh Điện Biên. Những năm qua, hưởng lợi ích từ việc chăm sóc, bảo vệ và phát triển rừng, cộng đồng người Si La ở bản Nậm Sin đã thay đổi nếp nghĩ, cách làm, tập trung chăm sóc để những cánh rừng ngày càng xanh tốt.
Cách trung tâm huyện Mường Nhé gần 40km, bản Nậm Sin, xã Chung Chải là nơi cư trú duy nhất của đồng bào dân tộc Si La trên địa bàn tỉnh Điện Biên. Được hưởng chính sách hỗ trợ phát triển dân tộc rất ít người, cuộc sống của người Si La dần khởi sắc. Tuy nhiên, chung mối lo của các dân tộc ít người, đồng bào Si La đang đứng trước nguy cơ mai một bản sắc văn hóa truyền thống.
Bản Nậm Sin (xã Chung Chải, huyện Mường Nhé) là nơi sinh sống của đồng bào dân tộc Si La. Hơn 40 năm lập bản, nhờ sự quan tâm đặc biệt của Đảng, Nhà nước và chính quyền địa phương, Nậm Sin đã có những bước chuyển mình. Từ bản đặc biệt khó khăn, nay diện mạo nơi đây đang dần khởi sắc, đời sống người dân từng bước cải thiện. Dẫu vậy, để người dân có sinh kế ổn định, thoát nghèo và phát triển bền vững, Nậm Sin còn nhiều thách thức.
Sáng nay (30/12), đồng chí Trần Quốc Cường, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy đã đến thăm, tặng quà bà con dân tộc Si La ở bản Nậm Sin, xã Chung Chải (huyện Mường Nhé).
Chỉ thị số 06-CT/TW ngày 24/6/2021 của Ban Bí thư về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác xây dựng gia đình trong tình hình mới nhấn mạnh: 'Xây dựng gia đình no ấm, tiến bộ, hạnh phúc, văn minh là một trong những nội dung quan trọng, yêu cầu xuyên suốt của sự nghiệp đổi mới, phát triển đất nước'. Tuy vậy, để thực hiện được mục tiêu này trong gia đình người dân tộc thiểu số (DTTS) ở nước ta thì còn rất nhiều vấn đề cần giải quyết.
Ðầu mùa mưa năm 2023, trên địa bàn huyện Mường Nhé xảy ra nhiều đợt mưa to và rất to gây lũ, sạt lở đất, đặc biệt lũ cục bộ tại các suối Nậm Nhé, Nậm Ma, Mo Phí gây thiệt hại lớn về cơ sở hạ tầng, trong đó có nhiều tuyến đường giao thông. Nhằm nhanh chóng khắc phục hậu quả sau mưa lũ, huyện Mường Nhé đã phối hợp các đơn vị liên quan khẩn trương khắc phục các tuyến đường bị hư hỏng, đảm bảo giao thông thông suốt.
ĐBP - Thực hiện Chương trình Phát triển kinh tế - xã hội vùng dân tộc thiểu số (DTTS) và miền núi, giai đoạn 2021 - 2025, tỉnh Điện Biên đặt mục tiêu giảm từ 5% hộ nghèo/năm vùng DTTS và miền núi trở lên; đưa 45 xã, 29 thôn ra khỏi địa bàn đặc biệt khó khăn. Tuy nhiên, quá trình triển khai thực hiện các dự án thành phần đang gặp nhiều vướng mắc về cơ sở pháp lý, văn bản hướng dẫn, định mức thực hiện… ảnh hưởng không nhỏ đến mục tiêu đề ra và tiến độ, hiệu quả nguồn vốn đầu tư.
ĐBP - Với phương châm 'Nhà nước và nhân dân cùng làm', thời gian qua, nhiều công trình giao thông nông thôn ở vùng cao sau khi được đầu tư, bàn giao, đưa vào sử dụng đã được người dân bảo vệ, phát huy giá trị, giúp họ thuận tiện hơn trong đi lại, nhất là vào mùa mưa bão.
ĐBP - Với các chính sách đầu tư, hỗ trợ của Đảng, Nhà nước, nhiều thôn, bản vùng cao trên địa bàn tỉnh đang từng bước khởi sắc, đời sống vật chất, tinh thần của nhân dân các dân tộc được cải thiện. Nhiều địa bàn trở thành những điểm sáng trong công tác xóa đói, giảm nghèo.
ĐBP - Điện Biên là nơi sinh sống của 19 dân tộc anh em, trong đó có dân tộc Si La và Cống là dân tộc rất ít người, tạo nên bức tranh đa sắc màu văn hóa về ngôn ngữ, phong tục, tập quán… Để bảo tồn văn hóa và nâng cao đời sống bà con dân tộc rất ít người, Đảng, Nhà nước đã có chính sách hỗ trợ bà con xóa đói giảm nghèo, xây dựng hạ tầng, đưa bà con về sinh sống tập trung, ổn cư, phát triển sản xuất, nâng cao đời sống.
ĐBP - Bản Nậm Sin, xã Chung Chải (huyện Mường Nhé) có 52 hộ dân, với 223 nhân khẩu. Đây là bản duy nhất trên địa bàn tỉnh có người dân tộc Si La sinh sống. Những năm qua, từ sự đầu tư hỗ trợ của Đảng, Nhà nước, đặc biệt là việc triển khai Đề án Hỗ trợ phát triển kinh tế - xã hội dân tộc Si La, bản Nậm Sin đã có bước chuyển mình. Diện mạo nông thôn ngày càng thay đổi, đời sống của người dân từng bước đi lên.
ĐBP - Xác định giao thông đóng vai trò quan trọng trong việc nâng cao dân trí, thúc đẩy phát triển kinh - tế xã hội của địa phương, những năm qua, từ nhiều nguồn vốn khác nhau cũng như sự đóng góp, hỗ trợ của nhân dân, huyện Mường Nhé, quan tâm, đầu tư phát triển đồng bộ hệ thống mạng lưới giao thông, nhất là các tuyến đường giao thông liên xã, liên thôn, bản… Từ đó không chỉ đảm bảo nhu cầu đi lại của người dân mà còn góp phần thuận lợi trong quá trình giao thương hàng hóa.
Bài 4: Cần chiến lược toàn diện và bài bảnĐBP - 'Đảng mạnh là do chi bộ tốt, chi bộ tốt là do đảng viên tốt; mỗi đảng viên tốt, mỗi chi bộ tốt là Đảng được mạnh thêm một phần'... ghi nhớ lời dạy của Bác, nhiều năm qua, việc nâng cao chất lượng sinh hoạt chi bộ, 'ươm mầm' kế cận đảng viên dân tộc rất ít người đã được các cấp ủy, tổ chức đảng triển khai bài bản, có chiến lược lâu dài. Bên cạnh tự chỉnh đốn, tự đổi mới, cấp ủy, tổ chức đảng đã đẩy mạnh việc tuyên truyền, xây dựng các mô hình sinh kế, bố trí việc làm tại chỗ... để 'giữ chân' những người trẻ tuổi, thanh niên bám trụ sản xuất, góp phần tạo 'hạt nhân' kế cận cho Đảng.Bài 1: Xóa 'lõi nghèo' vùng dân tộc rất ít ngươìBài 2: Khó nhưng phải thực chấtBài 3: Dấu ấn trên dải biên cương
ĐBP - Thời gian qua, HĐND huyện Mường Nhé đã không ngừng nâng cao chất lượng hoạt động, tăng cường công tác kiểm tra, giám sát, tiếp xúc cử tri; đề xuất cấp có thẩm quyền giải quyết những ý kiến, kiến nghị từ cơ sở, qua đó tạo niềm tin, sự đồng thuận trong Nhân dân với Đảng, Nhà nước.
ĐBP - Xác định phát triển giao thông nông thôn là đòn bẩy thúc đẩy phát triển sản xuất, xóa đói giảm nghèo, những năm qua tỉnh ta đã ưu tiên, tập trung nguồn lực xây dựng hạ tầng giao thông nông thôn. Nhiều tuyến đường được mở mới, nâng cấp, sửa chữa đã tạo thuận lợi cho lưu thông, giao thương, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội.
Lễ cúng bản là nghi lễ tín ngưỡng đã trở thành hình thức sinh hoạt văn hóa cộng đồng, mang tính tâm linh và có ý nghĩa nhân văn cao đẹp, phản ánh khát vọng vươn lên, mong ước một cuộc sống ấm no...
ĐBP - Không phải lần đầu đến bản Nậm Sin, xã Chung Chải, huyện Mường Nhé - bản người dân tộc Si La duy nhất trên địa bàn tỉnh Điện Biên; nhưng mỗi lần tới thăm bản, chúng tôi lại thêm một lần nặng trĩu những suy tư, trăn trở về đời sống và tư tưởng của bà con người Si La - một trong những nhóm dân tộc ít người nhất tại Việt Nam.
ĐBP - Trở lại lần này, ấn tượng về bản vùng cao Nậm Sin, xã Chung Chải (huyện Mường Nhé) nghèo khó, cơ cực với tộc người thụ động chỉ biết phó mặc số phận cho tự nhiên nay không còn nữa. Thay vào đó là những nếp nhà với mái ngói đỏ tươi, thóc ngô đầy bồ. Dù vẫn còn nhiều khó khăn nhưng giờ đây Nậm Sin đã khoác lên mình diện mạo mới, no ấm, đủ đầy hơn...
ĐBP - Ðể đảm bảo nhu cầu đi lại của người dân, nhất là ở các xã vùng cao, biên giới, thời gian qua, huyện Mường Nhé đã tập trung nguồn vốn, đầu tư phát triển mạng lưới giao thông; đặc biệt là các tuyến đường giao thông liên xã, bản.
Dẫn chúng tôi đi thực tế địa bàn, Trung tá Lò Văn Thoan, Chính trị viên Đồn BP Leng Su Sìn còn nhiều băn khoăn khi đồng bào các dân tộc ngày đêm cùng BĐBP bảo vệ 'phên giậu' của Tổ quốc đời sống vẫn chưa thoát khỏi đói nghèo. Anh cho biết, những năm qua, cán bộ, chiến sĩ đơn vị đã nỗ lực hết mình để cùng với chính quyền và nhân dân địa phương xây dựng vùng biên ngày càng phát triển, nhân dân được ấm no, hạnh phúc.