Trong làn sóng trí tuệ nhân tạo (AI) đang định hình lại giáo dục toàn cầu, người thầy Việt Nam đứng trước cơ hội và thách thức chưa từng có: Vừa phải làm chủ công nghệ, vừa gìn giữ cốt lõi nhân văn của nghề dạy học. Khi AI có thể cung cấp mọi tri thức, điều làm nên khác biệt vẫn là trái tim, sự sáng suốt và khả năng thắp sáng khát vọng học tập nơi người thầy.
Với triết lý 'chuyển đổi số nhân văn' - coi con người là trung tâm của mọi đổi mới công nghệ, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia Hà Nội đang tiên phong đóng góp vào quá trình kiến tạo mô hình phát triển mới - nơi công nghệ phục vụ vì con người và cho con người.
Không chỉ cần giỏi chuyên môn, ngày nay, giáo viên phải được trang bị kỹ năng số, phẩm chất nhân văn và tư duy sư phạm hiện đại.
AI mở ra cơ hội to lớn để đổi mới giáo dục - giúp tiết kiệm thời gian, mở rộng tri thức, cá nhân hóa việc học tập, giảng dạy. Nhưng cũng chính AI làm dấy lên nỗi lo về lệ thuộc công nghệ và mất đi giá trị thật của học tập... AI mang đến cơ hội lớn để Việt Nam rút ngắn khoảng cách với thế giới, nhưng nếu không đi kèm chính sách, đào tạo và đạo đức sử dụng, nó sẽ trở thành 'con dao hai lưỡi'.
Trong bối cảnh AI thâm nhập sâu vào giáo dục, vai trò của người thầy đang đứng trước bước ngoặt lịch sử: từ người truyền đạt tri thức sang người dẫn đường, người thiết kế trải nghiệm học tập và nuôi dưỡng tư duy phản biện cho học sinh.
Trong kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo, vai trò người thầy chuyển từ truyền đạt tri thức sang dẫn dắt, khai phóng và truyền cảm hứng học tập suốt đời. Đào tạo sư phạm vì thế cũng đòi hỏi phải cấp bách đổi mới.
Với lớp học 'không biên giới', vai trò người thầy không mất đi mà càng trở nên trọng yếu.
Việt Nam cơ hội đặc biệt để xây dựng một mô hình 'AI nhân văn trong giáo dục', nơi công nghệ phụng sự, chứ không thay thế vai trò người thầy.
Giáo dục Việt Nam trong kỷ nguyên số đang đứng trước thời cơ và thách thức song song. AI mang lại cơ hội chuyển đổi giáo dục nhưng cũng đòi hỏi đổi mới toàn diện triết lý và phương pháp giảng dạy
AI đang thay đổi cách dạy và học, nhưng theo PGS.TS Trần Thành Nam, điều quan trọng không phải là để AI làm thay, mà là giúp con người học sâu hơn, sáng tạo hơn và nhân văn hơn.