Trong Truyện Kiều của Nguyễn Du, ngựa và xe ngựa không đơn thuần là phương tiện giao thông của một thời kỳ mà còn trở thành một hệ thống biểu tượng đặc sắc, gắn liền với thân phận, tâm lý và hành động của từng nhân vật. Từ lần xuất hiện đầu tiên trong buổi du xuân đến những bước ngựa định mệnh gắn với các nhân vật Kim Trọng, Sở Khanh, Thúc Sinh và Từ Hải; hình ảnh ngựa đã được Nguyễn Du hóa thành một nhân vật nghệ thuật đầy sức sống, vừa mang tính tả thực, vừa mở ra những chiều sâu biểu tượng.