Trung đoàn 66, Sư đoàn 10, Quân đoàn 3 (nay là Quân đoàn 34) là một trong những đơn vị chủ lực đầu tiên của quân đội ta được thành lập sau Cách mạng tháng 8 năm 1945 thành công với phiên hiệu Trung đoàn 9. Đầu tháng 12 năm 1946, Trung đoàn 9 đổi tên thành Trung đoàn 37.
Đại tá Ngô Nhật Dương, nguyên Trưởng phòng Lịch sử Hậu cần-Kỹ thuật quân sự, Viện Lịch sử Quân sự (nay là Viện Chiến lược và Lịch sử Quốc phòng Việt Nam), từng viết trong cuốn 'Lê Triệu - Cuộc đời là chiến trận'.
Năm 1965, theo kế hoạch của Bộ Tổng Tư lệnh, Sư đoàn 1 Quân giải phóng miền Nam Việt Nam sẽ được thành lập trên chiến trường Tây Nguyên. Tuy nhiên, trước tình hình Mỹ ồ ạt đổ quân vào miền Nam, trong đó có Sư đoàn Kỵ binh không vận số 1 Mỹ lên đóng tại An Khê, kế hoạch thành lập bị hoãn lại. Dù vậy, đội hình Sư đoàn 1 Quân giải phóng vẫn kịp lập nên chiến công vang dội trong Chiến dịch Plei Me, mở đầu cho thế trận 'đánh Mỹ và thắng Mỹ' ngay từ những ngày đầu.