Tròn 80 năm về trước, dưới sự lãnh đạo của Đảng, quần chúng Nhân dân tỉnh Thanh Hóa đã nhất tề nổi dậy cùng Nhân dân cả nước đập tan xiềng xích nô lệ của thực dân, phong kiến, lập nên nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa - Nhà nước công nông đầu tiên ở Đông Nam Á, mở ra một kỷ nguyên mới, kỷ nguyên độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội. Với những người đã từng chứng kiến hoặc trực tiếp góp phần làm nên mùa thu lịch sử cách đây 80 năm, mặc dù tuổi đã cao, sức đã yếu nhưng những ngày tháng sục sôi ngọn lửa cách mạng năm xưa dường như vẫn còn vẹn nguyên, tươi mới trong tâm trí họ.
Một mùa thu nữa lại về, giai điệu hào hùng của ca khúc '19 tháng 8' của nhạc sĩ Xuân Oanh vang lên như nhắc nhở các thế hệ luôn nhớ về sự kiện lịch sử trọng đại của dân tộc Việt Nam - Cách mạng Tháng 8 năm 1945. Với niềm tự hào đó, chúng tôi tìm về vùng quê cách mạng xã Hoằng Châu - nơi ghi dấu trong phong trào đấu tranh cách mạng cách đây 80 năm.
Cách mạng Tháng Tám năm 1945 thành công mở ra một trang sử mới cho dân tộc Việt Nam - chấm dứt ách cai trị của thực dân Pháp, phát xít Nhật, xóa bỏ chế độ phong kiến, lập nên nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa (nay là nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam)... Đã 80 mùa thu cách mạng trôi qua song ý nghĩa, niềm tự hào về một cuộc cách mạng lịch sử 'long trời lở đất' thì vẫn vẹn nguyên với những thế hệ người dân Việt Nam.
Những ngày chớm thu, chúng tôi đi trên con đường bê tông phong quang dẫn lối đến Khu di tích lịch sử Cồn Mã Nhón (xã Hoằng Hóa) và Cồn Ba Cây (xã Hoằng Châu). Mặc dù không được chứng kiến những ngày sục sôi lửa cách mạng, nhưng chúng tôi vẫn cảm nhận rõ 'ngọn đuốc' đấu tranh vẫn luôn soi sáng 2 vùng quê cách mạng này qua 2 bức phù điêu mô tả trận chiến đấu đầu tiên của các chiến sĩ tự vệ '3 đằng' bắt sống tri phủ Phạm Trung Bảo cùng 12 tên lính bảo an.