Khi sức mạnh truyền thông chưa lan tỏa và lĩnh vực công nghệ thông tin cũng chưa phát triển mạnh như bây giờ, trong quá trình điều tra các vụ án có không ít lần họa sĩ được mời hoặc điều tra viên phải chuyển hóa lời khai của bị hại, nhân chứng thành hình ảnh để nhận dạng hung thủ. Muốn thực hiện điều này, họ phải tham gia vào quá trình phỏng vấn nạn nhân hoặc nhân chứng, lắng nghe mô tả của từng người và tổng hợp lại để đưa ra hình ảnh sau cùng vốn sẽ đóng vai trò then chốt trong các lệnh truy nã.
Trong lịch sử điều tra tội phạm học có không ít vụ án mờ được phá nhờ những bức phác họa chân dung nghi phạm giống đến 80% của các cảnh sát (CS) có khả năng trong lĩnh vực này, thu được từ hình ảnh của các 'mắt thần' và lời kể nhân chứng. Đa số người có thể phác họa chân dung tội phạm ngoài kiến thức cơ bản về hội họa còn cần khả năng diễn tả bằng hình ảnh và sự quan sát tinh tế đặc điểm nhận dạng.