Khi tiết trời vào thu, tại các phiên chợ vùng cao Cao Bằng lại xuất hiện những gánh hàng nhỏ bán quả trám đen. Với hương vị bùi ngọt đặc trưng và màu sắc tím hồng bắt mắt, trám đen trở thành nguyên liệu không thể thiếu trong nhiều món ăn truyền thống của đồng bào dân tộc nơi đây, đặc biệt là món xôi trám, món ăn giản dị, dân dã nhưng để lại ấn tượng khó quên.
Chúng tôi đến bản Phiêng Mựt, xã Mường Giôn, huyện Quỳnh Nhai, giữa tiết trời thu trong xanh, dịu mát. Thời điểm này, bà con trong bản bước vào mùa thu hoạch quả trám đen, loại quả đặc sản được nhiều người tìm mua.
Trám đen là cây thân gỗ, có nhiều tại huyện miền núi Hương Sơn, tỉnh Hà Tĩnh. Nhiều năm nay, quả trám được khách hàng ưa chuộng, thương lái săn lùng mua với giá cao.
Mùa thu đến tại mảnh đất xứ Trà mang theo nhiều loại trái ngọt như: Na Võ Nhai, trám đen Hà Châu, ổi Linh Sơn, bưởi Tràng Xá, nhãn, thanh long… Trong số đó, trám đen Hà Châu là một loại thực phẩm mọi người vẫn thường tìm mua thưởng thức mỗi khi đến mùa quả chín.