Ai làm Tâm ta dính mắc 'khen - chê'?

Khen và chê, tự thân chúng, không phải là nguyên nhân trực tiếp của khổ đau. Dưới ánh sáng của giáo lý Duyên khởi, chúng chỉ là những duyên xúc làm phát sinh cảm thọ. Chính ái - sự dính mắc vào cảm thọ - mới là cội nguồn của khổ.

Khả Như cứ loay hoay

Bốn phim liên tiếp vượt mốc doanh thu trăm tỷ, thế nhưng những gì mà khán giả nhắc về Khả Như lại không phải những vai diễn xuất sắc, gây được ấn tượng.

Phân tích tưởng và tự ngã từ kinh Potthapāda (thuộc Trường Bộ kinh)

Vì vậy, vô ngã không phải là một học thuyết để tranh biện, mà là tuệ giác giúp tháo gỡ chấp thủ, chuyển từ bám víu sang quán chiếu và thấy rõ thực tại duyên sinh.

Vượt thoát trần lao

'Trần lao' là tên khác của phiền não, là lớp bụi vô minh bám chặt tâm phàm phu, khiến chúng sanh xoay mãi trong vòng sanh tử. Bản ngã là gốc của si mê, từ si mê mà có tham, sân và tất cả vận hành liên tục như dòng nước xiết. Người xuất gia muốn vượt thoát phải 'bơi ngược dòng', trở về đầu nguồn thanh tịnh.

Quán niệm hơi thở - cách cân bằng cảm xúc dưới góc nhìn tâm lý học

Bốn giai đoạn trong Kinh QNHT tương ứng với các giai đoạn của điều hòa cảm xúc: nhận diện cảm xúc; quan sát cảm xúc; làm dịu phản ứng cảm xúc; tái cấu trúc nhận thức về cảm xúc.

Phật dạy về 'sự bố thí'

Trong hành trình tu tập thì bố thí được đặt vào như một khía cạnh cần thiết, không phải cho mục đích tầm cầu phước báo, vì như vậy chúng ta đang chuyển cái tham này sang cái tham khác, mà có tham là có khổ.

Bên trong phòng thí nghiệm robot hình người của Trung Quốc

Trung Quốc đã khiến thế giới ngỡ ngàng với trình độ phát triển robot hình người trong dịp Tết Nguyên Đán. Và người ta bắt đầu tìm hiểu cách phát triển robot.

Thuật nhìn người của cổ nhân: Giải mã lý do tại sao đôi mắt không thể nói dối?

Lời nói có thể được gọt giũa, hành vi có thể được diễn tập, nhưng có một 'kẻ phản bội' luôn âm thầm tiết lộ sự thật trong tâm trí: đó chính là đôi mắt. Chỉ mất 0,1 giây để bộ não bắt thấu một ánh mắt, nhưng mất cả đời để học cách đọc vị nó.

Nói thêm về từ nếu trong ca khúc Tự nguyện

Tôi nghe rồi mê ca khúc 'Tự nguyện' của nhạc sĩ Trương Quốc Khánh (1947 - 1999) qua sóng Đài Tiếng nói Việt Nam từ ngày còn bé xíu. 'Tự nguyện' gợi trí tò mò của tuổi thơ tôi bằng ca từ dễ nhớ, giai điệu dễ thuộc, nhất là cái tinh thần tận hiến cho cách mạng, cho quê hương Việt Nam.

Chinh phục đỉnh Pa Thiên- Voi Mẹp

Chỉ khi đặt chân lên đỉnh Pa Thiên - Voi Mẹp, nơi mây trắng trôi ngay dưới tầm mắt và đại ngàn Trường Sơn mở ra mênh mang vô tận, tôi mới thật sự hiểu thế nào là sự vĩ đại nhưng cũng rất vi tế của thiên nhiên. Hành trình ấy là cuộc đối thoại sâu lắng giữa con người với thiên nhiên, với lịch sử và những phận người bám núi suốt bao đời.

Xu hướng màu sơn nhà 2026: Bảng hòa sắc của sự sâu lắng và cá tính

Trong chu kỳ vận động của kiến trúc nội thất, màu sắc luôn là yếu tố phản ánh tinh thần của thời đại. House Beautiful đã kết nối với nhiều chuyên gia và nhà sản xuất để dự đoán bảng màu sơn xu hướng của 2026.

'Thỏ ơi!' kỳ vọng chiếm lĩnh phòng vé mùa phim Tết

Thị trường phim Tết Việt 2026 hứa hẹn sẽ là một cuộc đua sôi động khi có tới 4 bộ phim cùng ra mắt khán giả và tham gia cuộc đua chinh phục phòng vé vào đúng Mùng 1 Tết Nguyên Đán.

Chính niệm tỉnh giác trong giấc mơ: Sự huân tập tâm hay ảo tưởng vi tế ?

Khi một người sống có chính niệm ban ngày, thì cách họ đối diện cảm thọ, cách họ phản ứng với sợ hãi, cách họ nhận diện tâm lý thay vì bị cuốn đi… sẽ dần trở thành khuôn mẫu vận hành của tâm, và khuôn mẫu ấy có thể xuất hiện ngay cả trong mộng.

Nghiệp 'trú' nơi đâu?

Có thể ví, nếu nghiệp là mực, thì A-lại-da thức chính là tờ giấy. Không có giấy, mực chẳng thể bám; không có mực, giấy vẫn trống không.

Thức thứ 7 - Duy thức học ứng dụng vào đời sống (P.4)

Theo Duy Thức học, điều mà con người vẫn gọi là 'tôi' thực chất không phải là một thực thể độc lập hay thường hằng, mà là một cấu trúc tâm lý được hình thành từ nghiệp và tập khí, được duy trì nhờ sự huân tập liên tục giữa Mạt-na và A-lại-da.

Góc nhìn Phật tử về Duy thức học ứng dụng vào đời sống (P.1)

Duy Thức học là nền tảng của trị liệu nội tâm, của chữa lành nghiệp thức và chuyển hóa tập khí.

Văn học nghệ thuật Bắc Ninh: Nâng cao chất lượng sáng tác trong dòng chảy mới

Lịch sử có những sự kiện rất thú vị, chi phối đến quốc gia, dân tộc hoặc một vùng văn hóa rộng lớn. Văn chương nghệ thuật cũng gắn liền với dòng mạch lịch sử ấy, phản ảnh những chuyển động vi tế của xã hội con người vào mỗi thế cuộc khác nhau. Ví như chuyện tách ra và sáp nhập các vùng đất, các tỉnh lỵ.

'Quán Kỳ Nam' - một bộ phim Việt Nam dịu dàng

Một khung màu trầm, những bản nhạc thánh thót, một hình ảnh Sài Gòn những năm 80 thế kỷ XX với khu chung cư cũ, tụ hội cả người Bắc người Nam... vật lộn mưu sinh, nhưng lại rất nên thơ, rất dịu dàng, rất Việt Nam. Đó là cảm nhận chung của khán giả khi xem 'Quán Kỳ Nam' của Đạo diễn Leon Lê.

Vô nhân tâm trong Thắng pháp tập yếu luận: Tiếp cận từ góc độ đạo đức

NSGN - Trong hệ thống Thắng pháp (Abhidhamma) của Phật giáo Nam truyền, Thắng pháp tập yếu luận (Abhidhammattha-saṅgaha) của ngài Anuruddha được xem là một kiệt tác kết tinh toàn bộ tinh hoa phân tích tâm pháp của Phật học.

Sức mạnh của sự 'Tư sát'

'Sức mạnh tư sát' không phải là khả năng tự trách móc hay dằn vặt, cũng không phải là sự kiểm điểm hình thức; nó là sức mạnh của một trí tuệ đủ sáng để thấy rõ nhân quả do thân, khẩu, ý của mình đem lại.

Thân Kim Cương trong Mật thừa giáo: Quan điểm lịch sử và góc nhìn của khoa học hiện đại

Tri kiến về Thân Kim cương của Phật giáo Mật thừa, cùng những thành tựu của khoa học hiện đại về thân thể con người nhắc nhở rằng khi ta càng hiểu rõ thân tâm mình thì ta càng có thể giúp bản thân cùng mọi người sống cuộc đời tự do và an lạc hơn.

Tịnh hóa vòng lặp của sân

Phương pháp được gọi là 'tịnh hóa vòng lặp đối tượng' (Purifying the Object Loop) dạy chúng ta nhận diện và tách biệt phản ứng tự nhiên của tâm, tức là cái thói quen luôn bám víu vào một người, một việc hay một nỗi bực bội nào đó rồi sinh giận dữ.

Kinh Tiểu Không thực giải

Bài học thực tiễn lớn nhất là sự giải thoát ở đây không phải là một sự kiện nhất thời, mà là một tiến trình kiên trì liên tục đúng pháp của sự buông bỏ có ý thức, từ cái thô đến cái tế, cho đến khi không còn gì để buông bỏ nữa.

Cải tạo căn hộ nhỏ không có ban công

Khởi đầu của việc tạo ra một không gian biến đổi hoàn toàn đến mức người ta khó nhận ra hình dáng trước đó thường bắt đầu từ những thách thức. Với căn hộ nhỏ không có ban công, KTS đã cải tạo toàn diện, tái thiết công năng và thổi vào đó tinh thần Wabi Sabi x Mid-Century Modern.

Đập Tam Hiệp khiến Trái Đất lệch trục, ngày ngắn lại

Theo các nhà khoa học, hồ chứa khổng lồ của đập Tam Hiệp đã làm thay đổi phân bố khối lượng trong lòng Trái Đất, khiến trục quay lệch đi và độ dài ngày thay đổi.

6 tác phẩm lọt vào chung khảo Booker 2025

Lọt vào chung khảo Giải thưởng Booker 2025 là 6 tiểu thuyết từ các tác giả đa dạng quốc tịch, khai thác những khía cạnh tinh tế của đời sống trong bối cảnh đa văn hóa.

Chuyển hóa nhận thức – Chuyển đổi số

Chuyển đổi số chỉ thành công khi chuyển hóa nội tâm đi trước. Một quốc gia chỉ thật sự đổi mới bền vững nếu nền đạo lý đi trước tốc độ, trí tuệ dẫn đường công nghệ, và tâm linh soi chiếu thể chế.

Hãy thức tỉnh trong trí tuệ

Thấy được những gì hiển lộ, những gì ở trước mắt chúng ta, mà không có bất kỳ phiền não nào trong tâm - đây là hạnh phúc thực sự.

Dịch giả Thân Trọng Sơn: Dịch văn học để hiểu thế giới qua lăng kính văn chương

Trước hết, ông dịch các tác phẩm văn học từ nhiều nền văn học trên thế giới để mở rộng tri kiến. Qua đó nâng tầm thẩm mỹ của bản thân, sau nữa là góp phần giúp độc giả Việt Nam mở thêm những cánh cửa văn hóa cổ kim, để hiểu nhân loại đã trải qua, đang tiếp biến, sẽ định hình những hệ hình thẩm mỹ nào trong tương lai.

TA đang là ai giữa thời đại 'AI'?

Thay vì xem AI như mối đe dọa, cách tiếp cận dựa trên vô ngã mở ra khả năng coi AI như 'đối duyên' - một điều kiện mới giúp con người nhận diện rõ hơn những bám chấp vi tế về bản ngã và chuyển hóa chúng.

Tâm thức chính là một trường năng lượng sống

Nếu khoa học dùng các thiết bị nghiên cứu để nói về 'dao động năng lượng' của con người, thì Phật giáo khẳng định: tâm thức chính là nguồn phát và điều tiết mọi rung động ấy.

Suy ngẫm về Bardo

Khi ấy, hành trình tâm linh không còn là cuộc tìm kiếm một đích đến xa xôi, mà là sự tỉnh thức ngày càng sâu vào điều vốn sẵn có: những điểm gặp gỡ có ý thức, nơi các chiều kích của thực tại giao hòa và đối thoại.

Còn sân, nhưng không nhặt sân lên

NSGN - Khi bạn thiền tập, đừng hướng tâm ra ngoài. Đừng bám vào bất cứ kiến thức nào. Bất cứ kiến thức nào bạn học từ sách vở hay thầy dạy, đừng mang nó vào để làm phức tạp các thứ.

Thấy biết như nó là, không cần chế ngự Tâm

Thấy biết chính là cách chuyển hóa Tâm vi tế và bền vững nhất, vì vọng tưởng không có thật thể – nếu thấy rõ nó, nó sẽ tự tan biến.

Đi vào thơ - tự mình lưu đày cùng chữ nghĩa

Hẳn rồi, tôi biết mình là ai, không dám nghĩ sẽ viết nên cái gì lớn lao trên cánh đồng thi ca bát ngát. Nhưng trót bị 'trời đày' dan díu với thơ thành ra cứ đau đáu, vọng về miền thẳm sâu của tâm hồn, nơi tôi gọi lòng để nghe con chữ - những thân phận thầm thì. Liệu rằng, đi vào thơ là tự mình lưu đày cùng chữ nghĩa?

Một thoáng Tokyo…

Từ sân bay Narita về trung tâm Tokyo hết khoảng từ một giờ rưỡi tới 2 giờ đồng hồ, chừng 80km nhưng đường uốn lượn nên cũng không thể đi tốc độ quá cao.

Sự từ bỏ của Đức Phật

Việc từ bỏ những thói quen xấu đã là một thử thách, nhưng từ bỏ những thứ yêu thích lại càng khó khăn hơn. Tuy nhiên, từ bỏ tất cả những điều tốt đẹp để theo đuổi một lý tưởng chưa biết chắc có thành công hay không là một nhiệm vụ vô cùng gian nan.

Suy ngẫm về lòng tốt: Hành động hay không hành động?

Trong thời đại mà con người có thói quen 'giải quyết vấn đề' thật nhanh, với những dòng thác lũ thông tin từ mạng xã hội thì sự dừng lại để suy nghĩ lại trở thành điều xa xỉ. Nhưng theo tinh thần minh triết phương Đông, đạo đức không nằm ở hành động vội vàng, mà ở khoảnh khắc ngẫm nghĩ trước khi hành động.

Nền tảng AI dựa vào đâu để có thể thấu hiểu cảm xúc của con người?

Trong những năm gần đây, trí tuệ nhân tạo (AI) đã tiến bộ vượt bậc trong việc hiểu ngôn ngữ và hành vi của con người. Tuy nhiên, việc thực sự nắm bắt được cảm xúc con người vẫn là một thách thức chưa có lời giải. Nhưng từ giờ có thể khác.