'Thêm một năm nữa, 'chiếu trạng' vắng bóng giữa ngày xuân', bà Võ Vân Nương (63 tuổi) ở thôn Huỳnh Công Tây, xã Vĩnh Hoàng, bâng khuâng. Với bà và nhiều thế hệ người dân Vĩnh Hoàng, chuyện trạng gắn liền với đời sống tinh thần của người dân từ thuở xa xưa và 'chiếu trạng' góp phần điểm tô cho không khí xuân thêm rộn ràng. Vắng 'chiếu trạng', là vắng tiếng cười...
Đã người Việt ắt hiểu tiếng Việt? Chưa chắc. Tùy vùng miền, còn có cả tiếng địa phương - chính phương ngữ này góp phần giúp vốn từ tiếng Việt thêm phong phú, thêm nhiều sắc thái biểu cảm. Có lẽ dẫn chứng sinh động vẫn là… từ thơ chăng? Ta hãy đọc khổ thơ này, nghe đâu được nhiều người Quảng Trị 'bình chọn' là tiêu biểu nhất về lời ăn tiếng nói ở 'quê miềng'. Nhà báo, nhà thơ Ngọc Hồ đã cung cấp văn bản:Ngó lên côi đôộng chộ xeng xengRú nậy rào su nác chảy quengCà lơ đương xuốc cươi phơi luaÉng miềng đau bẹ nác đa xeng.
Người Việt có câu 'Chửi cha không bằng pha tiếng'. Lời dặn dò trong dân gian tưởng chỉ nêu về giọng nói, nhưng chứa đựng triết lý sâu xa về văn hóa và cách con người đối xử với nhau. Trong đời sống hiện đại này, mỗi ngày mở mạng xã hội, hay đi xe đường dài nghe chuyện 'nhái giọng', 'pha tiếng', thấy cần nhắc lại lời xưa ấy…
Sinh năm 1991, vài năm gần đây, Phùng Thị Hương Ly nổi lên như một hiện tượng trong làng thơ. Trước khi được trao giải Tác giả trẻ của Hội Nhà văn Việt Nam năm 2024, Hương Ly đoạt giải Nhì (không có giải Nhất) cuộc thi thơ trên Tạp chí Văn nghệ Quân đội 2021-2022. Cách đây 10 năm, tập thơ đầu tay của chị được Hội Văn học Nghệ thuật các dân tộc thiểu số Việt Nam trao giải Khuyến khích.
Theo quan niệm của ông bà từ thời xa xưa, với quan niệm đầu năm mới khai xuân, rước lộc vào nhà cho một năm hanh thông, thuận lợi, ông bà ta đã đúc kết những kiều cần kiêng kỵ, tránh xui rủi trong 3 ngày Tết.
Quốc gia nào cũng có từng vùng, miền. Những vùng, miền ghép lại tạo nên bản đồ đất nước
Huyện Hòa Vang của thành phố Đà Nẵng là đơn vị bảo lưu được tên gọi trong thời gian hơn 400 năm.
Nghệ sĩ Nhân dân (NSND) Hương Dung sinh năm 1956 tại Ninh Bình, trưởng thành tại thành phố Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh, từng nhập ngũ và tham gia biểu diễn trong quân đội.
Giới thiệu ngôi nhà ngổn ngang với kho tàng đồ sưu tầm, sách báo, tượng Phật và khối lượng công việc ở tuổi U80, NSND Lê Chức thừa nhận: 'Chưa từng có ngày nào nghỉ hưu và bản thân tôi cũng tự tạo ra những điều kiện không nghỉ hưu'.
Tâm hồn được thấm đẫm những nét giai điệu đặc sắc và lời ca dung dị nhưng chan chứa tình cảm của dân ca ví, giặm Nghệ Tĩnh, qua lời ru của bà, của mẹ từ thơ bé như rất nhiều người con xứ Nghệ khác, nhưng Lê Thanh Phong có lẽ thuộc số rất ít người quyết định chọn con đường nghề nghiệp gắn liền với di sản văn hóa này. Nhân Dân cuối tuần có cuộc trò chuyện cùng anh về những nỗ lực trong bảo tồn, phát triển nghệ thuật dân ca ví, giặm Nghệ Tĩnh của anh cùng nhiều đồng nghiệp, cộng sự.
Có lẽ, không khó để cảm nhận cái hay của trưng trong không gian vốn thuộc về nó nơi rừng núi, suối đồi hay cả giữa một dàn nhạc giao hưởng hoành tráng.
Tôi biết anh Bùi Phụng vì cả hai đều là bạn với anh Bùi Quang Rực ( con cụ Bùi Hưng Gia, nhà Tư sản Hàng Trống ).
Thành lập ban điều hành rồi biên soạn, đóng góp kinh phí xuất bản cuốn sách về làng mình. Một trong số ít làng ở Thanh Hóa làm được ấy là Phong Lai, xã Xuân Lai (Thọ Xuân). Cuốn sách 'Làng Phong Lai xưa và nay' (NXB Thanh Hóa, 2022) dày 200 trang đã dựng lại một bức tranh khá toàn diện, hệ thống về quá trình hình thành và phát triển của làng từ quá khứ đến hiện tại.
Tin nghệ nhân Nhân dân Nguyễn Hồng Oanh (SN 1955, quê xã Thạch Liên, Thạch Hà, Hà Tĩnh) ra đi đột ngột đã xao động tâm tư của biết bao người dân, đặc biệt là giới văn nghệ sĩ.
'Chơi' thì khác với 'thực', tức là để giải trí, để cho vui vẻ trong cuộc sống thường nhật vốn lắm lo toan này.
Người dân ở mỗi vùng quê Việt Nam đều có lời ăn tiếng nói đặc trưng nhưng hiếm có nơi nào như vùng đất Nghệ - Tĩnh, ngôn ngữ trong giao tiếp hằng ngày trở thành một 'đặc sản' làm nên bản sắc văn hóa, con người riêng biệt để nhận diện và kết nối cộng đồng xã hội.
Sau một chặng dài xe khách và cuốc xe ôm hơn chục cây số- gần trưa Tuyến mới đến nhà Quân. Đã hơn hai chục năm nay, năm nào anh cũng cố thu xếp để về đây ít nhất một lần, có lần còn lên đây ở hẳn mấy ngày.
Linh Giang - Sông Gianh được biết đến bởi lưu vực dòng sông có nhiều danh thắng nổi tiếng không những trong nước và trên thế giới: Đập thủy lợi Rào Nan, Hòn Đá Đứng trên nguồn Nan, núi Lệ Sơn 99 ngọn bên nguồn Nậy, hệ thống hang động Phong Nha - Kẻ Bàng ở nguồn Son. Hơn hết thảy, Đèo Ngang - Linh Giang - Sông Gianh là miền biên ải 'ngàn năm không yên tĩnh' giữa Đại Việt và Chiêm Thành. Thời Trịnh - Nguyễn phân tranh, lịch sử lại giao dòng sông làm phân giới.
Nhà thơ - nhà nghiên cứu Lê Minh Quốc có nhiều tác phẩm thơ, truyện dài, nghiên cứu văn hóa được xuất bản và đã nhận được nhiều giải thưởng văn học. Gần đây ông chú tâm tìm hiểu chuyên về tiếng Việt và đã có những tập sách được xuất bản như: 'Lắt léo tiếng Việt', 'Văn hóa Việt nhìn từ tiếng Việt'. Lê Minh Quốc chia sẻ, ông đến với tiếng Việt là một quá trình tự học, rồi dần dần càng bị cuốn hút theo sự kỳ thú của tiếng Việt…
Ở Ba Thu, bất ngờ tôi được điều đi học một lớp y tá ngắn hạn do quân y Trung đoàn mở. Tôi rời đơn vị khi tiếng súng mặt trận đang rền vang. Mấy ngày sau khi tôi đi, các tiểu đoàn 9 và 7 tiếp tục chuyển hướng xuống Kiến Tường, sau khi đã bổ sung quân.
Sau khi chăm chú nghe người phiên dịch thuật lại lời thuyết minh viên giới thiệu từng hiện vật gắn với 5 năm tuổi thơ của Bác Hồ, vị khách già người Nhật Bản đã đứng lặng yên rất lâu trước tấm phản gỗ trong căn nhà tranh vách nứa ở Làng Sen. Rồi ông đề đạt một nguyện vọng khiến thuyết minh viên bất ngờ, nghẹn ngào...
Mỗi miền quê, vì điều kiện khí hậu, thổ nhưỡng hay nguồn nước nên có một đặc trưng thổ âm riêng. Mỗi tỉnh thành đều như thế, huyện xã cũng thế, thậm chí làng với làng cách nhau một con sông, một bờ đê cũng đã hai giọng nói khác biệt.
Như đã hẹn, chương trình 'Gặp nhau cuối năm - Táo Quân 2023' vừa lên sóng đến với khán giả vào tối Giao thừa. Kịch bản năm nay được viết theo format mới, các Táo đi thi Hoa hậu thay vì lên chầu song thay vì xoáy vào các vấn đề nóng trong một năm vừa qua, khán giả không cười nổi vì những tình tiết chọc cười kém duyên, thiếu sâu sắc và văng tục quá nhiều.
Dịp kỷ niệm Sài Gòn - Thành phố Hồ Chí Minh 300 năm (1698-1998), nhà văn Sơn Nam được Hãng phim Đài Truyền hình TP. Hồ Chí Minh mời tham gia chương trình mà ông cho biết: 'Thử theo chân Nguyễn Hữu Cảnh, từ nơi sinh quán, mộ phần của ông, trở về Châu Đốc, rạch Ông Chưởng, sông Tiền, Rạch Gầm, nơi ông mất'.
Khi lúa trên đồng đã vàng rộm, mì trên rẫy chỉ còn lơ thơ vài chiếc lá đầu ngọn là lúc quê tôi rộn ràng bước vào mùa thu hoạch. Đó cũng là lúc nghề buôn bán ở làng hoạt động nhộn nhịp nhất.
Nhà thơ Lê Minh Quốc có nụ cười tươi rói. Anh làm việc nhiều, liên tục, như thể năng lượng sáng tạo suốt mấy chục năm qua lăn lộn với cuộc sống vẫn chưa hề vơi cạn.
Về tỉ lệ ca sĩ, nghệ sĩ trên tổng số dân thì buôn làng người Lạch dưới chân núi Lang Biang đang dẫn đầu cả nước. Đây là nơi thu hút du khách đến tham quan, xem biểu diễn nghệ thuật hàng đầu Tây Nguyên.
Huế đang độ mưa dầm, trời đất một màu mưa giăng trắng. Mưa cứ thế kéo dài đã gần nửa tháng, tưởng có bao nhiêu nước ở nhân gian trời hút hết lên rồi từng chuyến, từng chuyến chầm chậm rãi xuống cõi trần.