Ngày 17.4 gợi nhắc ngày sinh nhà thơ, nhà viết kịch Lưu Quang Vũ - một tài năng lớn của sân khấu Việt Nam hiện đại. Cùng dấu mốc ấy, dòng chảy lịch sử - văn hóa tiếp tục mở rộng với nhiều sự kiện tiêu biểu diễn ra ngày 17.4, phản ánh tinh thần đấu tranh, sáng tạo và ý thức cộng đồng qua các thời kỳ.
Quyết định của Bộ Chính trị chiều 14.4.1975 chính thức đặt tên 'Chiến dịch Hồ Chí Minh' cho chiến dịch giải phóng Sài Gòn - Gia Định đã trở thành dấu mốc lịch sử, thể hiện ý chí quyết chiến quyết thắng của toàn Đảng, toàn dân, toàn quân. Cùng mốc son ấy, ngày 14.4 còn ghi nhận nhiều sự kiện lịch sử, văn hóa trong nước và thế giới.
Hơn một năm sau ngày giải phóng (tháng 8/1976), khi thăm lại nhà tù Côn Đảo, cố Tổng Bí thư Lê Duẩn đã viết: 'Côn Đảo là một hòn đảo anh hùng, Côn Đảo là một di tích lịch sử vĩ đại, Côn Đảo là một trường học lớn cho các thế hệ mai sau'. Thật vậy, từ khi chiếm đóng Côn Đảo (tháng 11/1861), thực dân Pháp đã biến hòn đảo này thành nơi giam cầm, đày đọa những nông dân và sĩ phu yêu nước trong phong trào Cần Vương, Đông kinh nghĩa thục... tiếp đó là hàng vạn cán bộ, đảng viên cộng sản thời kỳ tiền khởi nghĩa. Cũng từ đó, những chí sĩ - tù nhân yêu nước đã biến nhà tù đế quốc thành trường học Cách mạng. Chính những lớp học sau song sắt, nơi từng được coi là 'địa ngục trần gian' này đã góp phần hun đúc chí khí, tinh thần yêu nước, truyền thống kiên cường bất khuất của các anh hùng, chiến sĩ cách mạng trong sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc.
Danh nhân Phạm Thận Duật - người con ưu tú của quê hương Ninh Bình đã để lại dấu ấn sâu đậm trong lịch sử dân tộc bằng trí tuệ, lòng trung nghĩa và tinh thần canh tân. Không chỉ là nhà cải cách tiến bộ, ông còn là tấm gương về khát vọng đổi mới, phụng sự đất nước.
Tròn 100 năm ngày mất của nhà yêu nước Phan Châu Trinh (1926 - 2026), tư tưởng canh tân mà ông khởi xướng hơn một thế kỷ trước vẫn vang vọng như một lời hiệu triệu mạnh mẽ đối với dân tộc Việt Nam. Từ phong trào Duy Tân khởi phát trên đất Quảng đầu thế kỷ XX đến hành trình đổi mới và hội nhập hôm nay, tinh thần 'khai dân trí, chấn dân khí, hậu dân sinh' vẫn soi sáng khát vọng phát triển của đất nước.
Đầu thế kỷ 20, Phan Châu Trinh xuất hiện với vai trò của một nhà tư tưởng khai phóng triết lý 'khai dân trí, chấn dân khí, hậu dân sinh'. Điểm mấu chốt là, thay vì dựa dẫm ngoại bang hoặc bạo động, Phan Châu Trinh kêu gọi 'Chi bằng học', tức là lấy học làm gốc để tự cường, cứu nước. Tư tưởng này là nền tảng cho phong trào Duy tân, đó cũng là cột mốc đánh dấu bước chuyển mình quan trọng trong nhận thức về văn hóa, giáo dục, thực học, thực nghiệp và canh tân, đổi mới đất nước.
Soi chiếu tư tưởng dân chủ của cụ Phan vào giai đoạn hiện nay không chỉ là sự tri ân, mà cũng là cách củng cố nền tảng tư duy quản trị hiện đại cho thành phố Đà Nẵng - vùng đất xứ Quảng quê hương ông hôm nay.
Giữa những biến động lịch sử nửa sau thế kỷ 19, khi triều Nguyễn suy yếu và các phong trào yêu nước bị đàn áp, cha con nhà khoa bảng Hoàng Hữu Xứng - Hoàng Hữu Bính vẫn giữ vững tinh thần học vấn và khí tiết sĩ phu.
Nếu như Lê Minh Dung là bậc trí sĩ có nhiều dấu ấn trong phong trào Cần Vương kháng Pháp cuối thế kỷ XIX thì con trai ông - Lê Văn Tiến tiếp tục nối chí cha, kiên trung với những tranh đấu chống ngoại xâm những năm đầu thế kỷ XX.
Hàng vạn du khách đổ về khu di tích Đền Cửa Đặt (xã Vạn Xuân, Thanh Hóa) dịp đầu xuân, khiến không khí hành hương tưởng niệm anh hùng Cầm Bá Thước và cầu bình an tại đền Bà Chúa Thượng Ngàn thêm nhộn nhịp.
Kỳ lạ thay, khi ngoái nhìn lại những năm Ngọ và những năm mang con số 6 trong lịch sử cận - hiện đại, ta thấy hiện lên mạch ngầm tư tưởng gắn với dấu chân một số danh nhân đất Quảng. Đó là những người đi qua thời cuộc, để lại dấu ấn khai mở, khai phóng - như thể mỗi mùa xuân của lịch sử đều mang theo một cuộc lên đường.
Thiệp chúc Tết Trung Hoa cổ đại không chỉ để chào xuân mà là nghi lễ xã giao quyền lực: gây dựng quan hệ, phô bày địa vị và đôi khi lại là công cụ hối lộ kín đáo.
Xuân Bính Ngọ - Một địa đạo trong lòng đất dài hàng nghìn mét nằm dưới các bụi tre, chạy quanh đường bê tông nông thôn gần như được giữ nguyên vẹn; hay công trình khu mộ các bậc sĩ phu yêu nước còn thơm mùi sơn mới… như những 'chứng tích sống' của lịch sử vùng đất kháng chiến Ngọc Mỹ (phường Quảng Phú).
Giữa những chộn rộn của không khí tết, dường như đi đâu cũng thấy mọi người thường trực nụ cười trên môi.
Hai lần đứng đầu các khoa thi lớn của triều Nguyễn, từ Giải nguyên đến Hội nguyên, Hoàng giáp Lê Khắc Cẩn không chỉ nổi danh về học vấn mà còn được vua Tự Đức đặc biệt yêu mến, ban tên và trọng dụng.
Ngày 7.2 ghi dấu nhiều sự kiện quan trọng trong lịch sử Việt Nam và thế giới. Đặc biệt, ngày 7.2.1979, với sự giúp đỡ của quân tình nguyện Việt Nam, nhân dân Campuchia đã lật đổ chế độ diệt chủng Pôn Pốt, mở ra bước ngoặt lịch sử cho đất nước Chùa Tháp và để lại dấu ấn sâu sắc trong quan hệ quốc tế khu vực.
Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Đảng ủy Quốc hội, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đã về dâng hương tại nhà lưu niệm Trưởng Ban Thường trực Quốc hội Bùi Bằng Đoàn vào sáng 27/1. Cùng dự có Phó Chủ tịch UBND thành phố Vũ Thu Hà.
Ngày 27-1, nhân kỷ niệm 80 năm Ngày tổng tuyển cử đầu tiên bầu Quốc hội Việt Nam, hướng tới kỷ niệm 96 năm thành lập Đảng và chuẩn bị đón Tết Nguyên đán Bính Ngọ, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đã thăm, tri ân nguyên lãnh đạo Đảng và Nhà nước.
Ngày 25/1/1948 là ngày truyền thống Thanh tra Bộ Quốc phòng. Ngày này 57 năm trước là ngày khai mạc phiên họp toàn thể lần thứ nhất của Hội nghị bốn bên về Việt Nam ở Paris.
Cái tên Thủ khoa Huân được đặt cho nhiều trường học, đường phố, vậy Thủ khoa Huân là ai và có những công lao gì?
Văn Thánh miếu Vĩnh Long là một trong ba Văn Thánh miếu tiêu biểu của vùng đất phương Nam, được xây dựng vào năm 1866. Công trình đã được công nhận là Di tích lịch sử – văn hóa cấp quốc gia từ năm 1991.
Được hợp nhất từ 2 xã Hóa Hợp và Hóa Sơn, Kim Điền là mảnh đất không chỉ nổi tiếng với dấu tích của vua Hàm Nghi trong hành trình rời kinh đô Huế ban chiếu Cần Vương kêu gọi sĩ phu và người dân đứng lên chống giặc ngoại xâm khôi phục bờ cõi quốc gia. Nơi đây còn có lễ cúng Giang sơn cầu cho mưa thuận gió hòa, mùa màng tươi tốt, gia đình, bản làng yên ổn, thể hiện lòng biết ơn trời đất, thần rừng, tổ tiên và hướng về nguồn cội…
Tại Khu di tích quốc gia thành Tân Sở, một bia đá nguyên khối khắc Chiếu Cần Vương bằng chữ Hán và chữ quốc ngữ vừa được dựng lên, thể hiện lòng tri ân của người dân đối với vua Hàm Nghi.
Một tấm bia đá granite nặng hơn 11 tấn, khắc toàn văn Chiếu Cần Vương của vua Hàm Nghi bằng chữ Hán và chữ Việt vừa được đặt trang trọng trong khuôn viên Di tích quốc gia Thành Tân Sở (Quảng Trị).
Ngày 20.12 ghi dấu nhiều sự kiện quan trọng của Việt Nam và thế giới, từ những mốc son trong lịch sử cách mạng, các nhân vật lịch sử tiêu biểu, đến những công trình kinh tế - xã hội trọng điểm và chuyển biến lớn trong trật tự quốc tế.
Những năm cuối thế kỷ 19, đầu thế kỷ 20, đất nước ta trải qua nhiều biến động lịch sử. Giữa lòng phố Hội có một thương nhân đã lặng lẽ dâng hiến tài sản, trí tuệ và cả sinh mệnh mình cho phong trào yêu nước ở Trung Kỳ, đó là Châu Thượng Văn. Ông đã trở thành biểu tượng cho khí phách của người xứ Quảng.
Những năm đầu thế kỷ 20, thực dân Pháp cơ bản đã đặt được nền đô hộ ở nước ta, nhiều phong trào yêu nước liên tục diễn ra. Từ một nhà Nho ở vùng quê nghèo xứ Quảng, cụ Lương Đình Thực đã nhanh chóng trở thành nhân tố quan trọng trong cuộc khởi nghĩa Duy Tân năm 1916.
Từ Quốc lộ 9, ngay trung tâm xã Cam Lộ, chếch hướng Tây Nam theo con đường nhựa rộng thoáng, vượt qua đèo Cùa là đến xứ Cùa. Ông Phạm Quang Trung, Chủ tịch Hội Cựu chiến binh (CCB) xã Cam Lộ, người 'đưa đường, dẫn lối' cho chuyến đi bảo tôi: 'Xứ Cùa là tên gọi chung, chứ thực ra vùng đất ni thuộc hai xã Cam Chính, Cam Nghĩa của huyện Cam Lộ (cũ). Nhắc đến Cùa là nhớ về thành Tân Sở, nơi 140 năm về trước, vua Hàm Nghi ban chiếu Cần Vương kêu gọi sĩ phu, người dân cả nước đứng lên chống thực dân Pháp xâm lược'.
Nhân kỷ niệm 140 năm Hoàng đế Hàm Nghi ban Chiếu Cần Vương (1885-2025), ngày 7/12, Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế tổ chức chương trình 'Hào khí Cần Vương'.
Một sự kiện đặc biệt đối với giáo dục ở Sơn Cẩm Hà xưa, mà cũng là nét mới đặc sắc trong lịch sử giáo dục Việt Nam đầu thế kỷ 20 là việc mở trường tân học, được khởi phát bởi cụ Lê Cơ, lý trưởng làng Phú Lâm.
Dâng 'Thất trảm sớ' dám xin chém 7 gian thần khiến triều Trần chấn động, người thầy Chu Văn An trở thành biểu tượng liêm chính ngàn đời.
Ngày 4-11, nhân dịp 200 năm ngày sinh danh nhân Phạm Thận Duật (1825-2025), Tỉnh ủy, HĐND, UBND tỉnh Ninh Bình phối hợp với Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam tổ chức Hội thảo khoa học quốc tế 'Danh nhân Phạm Thận Duật - Giá trị di sản và giải pháp, bảo tồn phát huy'.
Sáng nay, 4-11, Tỉnh ủy, HĐND, UBND tỉnh Ninh Bình phối hợp với Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam tổ chức kỷ niệm 200 năm ngày sinh Danh nhân Phạm Thận Duật (1825 - 2025) và Hội thảo khoa học 'Danh nhân Phạm Thận Duật giá trị di sản và giải pháp bảo tồn, phát huy'.
Sáng 4/11, UBND tỉnh Ninh Bình đã tổ chức Kỷ niệm 200 năm ngày sinh Danh nhân Phạm Thận Duật (1825-2025).
Đại hội đại biểu Đảng bộ TPHCM lần thứ I, nhiệm kỳ 2025 - 2030, đang diễn ra trên Thành phố mang tên Bác. Và thay đổi lớn nhất của thành phố bây giờ là không gian rộng lớn, thế kiềng ba chân vững chãi sau khi hai tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu, Bình Dương sáp nhập. Trong ngày vui đón chào sự kiện trọng đại của thành phố hôm nay, thấy dáng hình vị Cha già với nụ cười đôn hậu, động viên cháu con viết tiếp bản hùng ca trong thời đại mới.
Tại mỗi đô thị lớn có thể xây dựng các bảo tàng doanh nhân hay bảo tàng thương mại và kinh tế để tôn vinh từ những người buôn bán nhỏ lẻ đến các doanh nghiệp, công ty lớn. Tất cả họ đã và đang góp phần quan trọng phát triển nội lực quốc gia, trong đó kinh tế tư nhân đang được coi là đòn bẩy cho một Việt Nam thịnh vượng.
Tạp chí Doanh Nhân Sài Gòn vừa phối hợp các đơn vị, doanh nghiệp tổ chức Lễ dâng hoa tưởng nhớ Chủ tịch Hồ Chí Minh tại nhà số 5, Châu Văn Liêm (phường Chợ Lớn,Thành phố Hồ Chí Minh).
Ngày 8/10, Triển lãm ảnh chuyên đề 'Nơi Bác dừng chân - Trường Dục Thanh Phan Thiết' đã được tổ chức tại Bảo tàng Chiến thắng Điện Biên Phủ (tỉnh Điện Biên).