Dòng chảy bị thu hẹp do bồi lấp, trong khi nguồn nước về hạ du suy giảm, khiến xâm nhập mặn diễn ra sớm và sâu hơn. Nhiều diện tích lúa, hoa màu đứng trước nguy cơ thiếu nước tưới.
Văn phòng UBND thành phố vừa ban hành Công văn số 1682/VP-KT ngày 4/3/2026 thông báo ý kiến chỉ đạo của Phó Chủ tịch UBND thành phố Trần Nam Hưng yêu cầu Sở Tài chính kiểm tra, sớm tham mưu, giải quyết đề xuất của Sở Nông nghiệp và Môi trường về chủ trương đầu tư và giao chủ đầu tư thực hiện dự án nạo vét đất, cát… bồi lấp các sông Vĩnh Điện, Lạc Thành và La Thọ phục vụ công tác phòng chống hạn hán, thiếu nước, xâm nhập mặn năm 2026.
Trước tình hình nước mặn xâm nhập vào bể hút của trạm bơm Vĩnh Điện và có thêm trạm bơm Cẩm Sa phải dừng vận hành nhiều giờ trong ngày do bị nhiễm mặn nặng, Công ty TNHH MTV Khai thác thủy lợi Đà Nẵng đề xuất thành phố chỉ đạo nạo vét cửa sông Vĩnh Điện để sớm tăng lượng nước ngọt từ sông Thu Bồn chảy vào đẩy mặn.
Hơn 10 ngày qua, mực nước ở hạ lưu các sông Vu Gia, Thu Bồn hạ thấp, nước mặn xâm nhập sâu lên thượng lưu kết hợp tình trạng bồi lấp các đoạn sông phía trước các bể hút của trạm bơm sau mùa lũ khiến một số trạm bơm cấp nước vận hành khó khăn, nhiều thửa ruộng lúa đông xuân thiếu nước tưới dưỡng, đòi hỏi sớm triển khai các biện pháp ứng phó.
Cầu Phong Ngọc bắc qua sông đào - một nhánh rẽ của sông Vĩnh Điện - từ làng Hạ Liên, Phong Nhứt, Phong Nhị đến Ngọc Tam. Cầu dài 54m, nối liền hai làng Phong Nhị và Ngọc Tứ, nay là hai khối phố Phong Nhị và Ngọc Liên thuộc phường An Thắng, thành phố Đà Nẵng.
Trong khi thành phố Đà Nẵng và tỉnh Quảng Nam đang đề xuất các bộ, ngành Trung ương đầu tư các công trình trị thủy hiện đại, đa mục tiêu và đề xuất sửa đổi quy trình vận hành các hồ, đập thì những sông, hồ, đập hiện nay cần thực hiện sớm các giải pháp công trình tạm và vận hành linh hoạt để bảo đảm nguồn nước phục vụ sản xuất và sinh hoạt.
Tôi không phải người chơi đồ cổ, cũng rất ít am hiểu về chúng. Tôi chỉ là người 'tọc mạch' với những gì của quá khứ mà mình bắt gặp, nên những ghi chép sau đây không mang tính kinh viện mà chỉ là những ký ức riêng tư...
Có lẽ khi nghe câu ca dao 'Từ ngày Tây lại cửa Hàn/ Đào sông Câu Nhí bòn vàng Bồng Miêu', không ít người nghĩ rằng sông Câu Nhí được đào từ ngày thực dân Pháp chiếm đóng Đà Nẵng. Thật ra, sông Câu Nhí (Câu Nhi), tên gọi khác của sông Vĩnh Điện, là một dòng sông tự nhiên, được bắt đầu đào mở rộng từ thời vua Minh Mạng, và câu ca dao ấy nguyên ban đầu là 'Bao giờ trả cho hết nợ Cao Hoàng/ Đào sông Câu Nhí đắp đàng Bồng Miêu'.
Hơn 80 năm trước, nhà thơ Đoàn Phú Tứ có bài thơ Màu thời gian nổi tiếng trong thi ca tiền chiến: '... Trời mây phảng phất nhuốm thời gian/ Màu thời gian không xanh/ Màu thời gian tím ngát…'. Nhà thơ Chế Lan Viên lại viết: 'Thời gian trôi lặng thinh/ Mà tháng ngày chảy hết'.
Khu vực hạ du sông Vu Gia thuộc thành phố Đà Nẵng và tỉnh Quảng Nam vừa trải qua 10 ngày thiếu nước và nhiễm mặn nặng (từ ngày 5-8 đến 15-8) do mực nước sông Yên và Vu Gia hạ thấp lịch sử, thấp hơn cả năm 2013. Trong 10 năm qua, cả 2 địa phương loay hoay chống thiếu nước, nhiễm mặn, đòi hỏi phải có những giải pháp căn cơ, quyết liệt hơn để bảo đảm an ninh nguồn nước cho hạ du sông Vu Gia - Thu Bồn.
Rạng sáng 14-8, mực nước sông Vu Gia tại Trạm thủy văn Ái Nghĩa (huyện Đại Lộc, tỉnh Quảng Nam) lại hạ xuống mức 1,78m và tại Trạm bơm Ái Nghĩa chỉ còn 1,62m (thấp hơn cao trình thiết kế trạm bơm 0,9m), thấp nhất trong 1 tuần qua, làm nhiều trạm bơm ở hạ du sông Vu Gia bị gián đoạn hoạt động.
Đến chiều 12-8, độ mặn sông Cẩm Lệ tại cửa thu vào Nhà máy nước Cầu Đỏ đã giảm dưới 1.000mg/l trong nhiều giờ. Tất cả các trạm bơm dọc sông Yên, Vu Gia cũng như ở đập dâng Bàu Nít, Hà Thanh, An Trạch đã hoạt động bình thường trở lại do các chủ hồ thủy điện xả nước được 2 ngày theo chỉ đạo của UBND tỉnh Quảng Nam.
Rạng sáng 10-8, sông Cẩm Lệ tại cửa thu nước thô vào Nhà máy nước Cầu Đỏ tiếp tục bị nhiễm mặn nặng với độ mặn cao nhất 2.065mg/l, cao gấp 7 lần so với quy chuẩn cho phép. Do đó, Công ty CP Cấp nước Đà Nẵng phải bơm nước hoàn toàn từ 2 trạm bơm phòng mặn An Trạch để sản xuất, cấp nước sinh hoạt cho thành phố.
Những ngày cuối tháng 6 đầu tháng 7 vừa qua do thủy điện sông Tranh 2 và Đăk Mi 4 phía thượng nguồn sông Thu Bồn có mực nước xấp xỉ mực nước chết khiến lưu lượng dòng chảy về hạ lưu giảm đột ngột.