Không chỉ để lại dấu ấn trên đường quan lộ, Hương cống Nguyễn Huy Tựu còn là người khai sáng văn phái Trường Lưu, đặt nền móng học thuật rực rỡ nhất triều Lê, được hậu thế và các triều đại tôn phong Phúc thần.
Trong hơn 60 năm, kể từ khi là một giảng viên đại học đến lúc từ biệt cõi đời, GS.NGND Phan Huy Lê với trí tuệ uyên bác và lòng nhiệt thành cống hiến đã để lại cho hậu thế nhiều công trình nghiên cứu xuất sắc cho sự nghiệp giáo dục và nền Sử học nước nhà.
Sinh ra trong một gia đình có truyền thống khoa bảng nổi tiếng, được đào tạo, rèn luyện dưới chế độ mới, Giáo sư Phan Huy Lê (23/2/1934-23/2/2024) đã trở thành một nhà sử học cách mạng chân chính. Suốt cuộc đời ông tận tâm tận lực phụng sự đất nước, phụng sự nhân dân. Với trí tuệ uyên bác và lòng nhiệt huyết cống hiến không mệt mỏi, ông đã để lại nhiều công trình nghiên cứu xuất sắc cho ngành khoa học nước nhà.
Ngành nhân học văn hóa chứng minh, để trở thành nhân tài chủ yếu là do quá trình 'tự lực cánh sinh', 'gien' di truyền là tiền đề, truyền thống văn hóa gia đình, quê hương là quan trọng. Yếu tố thứ ba đóng vai trò nâng đỡ để đôi cánh tài năng bay cao bay xa vào bầu trời thời đại.
Cuối tháng 2 năm 1790, Phan Huy Ích cùng với đại tư mã Ngô Văn Sở được cử trong phái đoàn do Phạm Công Trị đóng giả vua Quang Trung dẫn đầu sang nhà Thanh để mừng thọ vua Càn Long 80 tuổi...
Ngài Ban Ki Moon - Nguyên Tổng Thư kí Liên hiệp quốc, Giám đốc Quỹ Ban Ki-moon 'Vì một tương lai tốt đẹp hơn' bày tỏ sự kính trọng, đánh giá danh nhân Phan Huy Ích là một nhà ngoại giao vĩ đại, đã cống hiến cho ba triều đại từ nhà Lê, nhà Tây Sơn, cho đến nhà Nguyễn.