Nón lá Vĩnh Thịnh
Trong tâm thức của nhiều người, Hà Nội không chỉ có phố cổ, hồ xanh hay những hàng sấu già phủ bóng mát trên nhiều tuyến phố, mà còn lưu giữ những hồn xưa trong từng nếp nghề thân thuộc. Đó là những làng nghề lặng lẽ tồn tại giữa nhịp sống đô thị, nơi mỗi thanh âm lao động vẫn ngày ngày kể câu chuyện về truyền thống và ký ức.
Nằm giữa một vùng ven đô năng động, Vĩnh Thịnh hiện lên với nhịp sống chậm rãi, nơi tiếng kim khâu nón vang lên trong những khoảng sân nhỏ. Những cụ già ngồi nép mình dưới mái hiên, tỉ mỉ chăm chút từng đường kim mũi chỉ trên chiếc nón lá mộc mạc. Hình ảnh ấy đã trở nên quen thuộc, âm thầm nuôi dưỡng ký ức của bao thế hệ người dân nơi đây. Vĩnh Thịnh – làng nghề làm nón được trao truyền qua nhiều thế hệ, vẫn đang gìn giữ những thanh âm bình dị của một Hà Nội xưa.
Làng nón Vĩnh Thịnh hôm nay đang dần bước vào guồng quay đô thị hóa. Không gian sản xuất không còn rộng rãi như trước, những khoảng sân lớn dần thu hẹp, nhường chỗ cho nhà cửa và nhịp sống mới. Thế nhưng, ở bất cứ khoảng hiên nào, dưới một tán cây hay một góc sân nhỏ, người ta vẫn bắt gặp hình ảnh những người phụ nữ cần mẫn ngồi khâu nón. Bên mái hiên nhà, trong khoảng không vừa đủ mát và đủ nắng, những đôi bàn tay đã nhuốm màu thời gian vẫn đều đặn đưa kim, se chỉ. Tiếng kim chạm lá, tiếng trò chuyện khe khẽ, tiếng cười của những người thợ già hòa vào nhau, tạo thành một thứ thanh âm rất riêng của làng nghề. Những chiếc nón trắng lấp lánh dưới ánh nắng, phản chiếu niềm vui và sự bình yên trong ánh mắt của những con người gắn bó cả đời với nghề.
Bà Nguyễn Thị Chín - Thôn Vĩnh Thịnh, xã Ngọc Hồi chia sẻ: "Nghề làm nón này là vốn quý từ thời cha ông truyền lại cho đời sau, và chúng tôi cứ thế gắn bó, nối nghiệp cho đến tận bây giờ. Mặc dù thu nhập từ chiếc nón không cao, nhưng với tâm niệm 'đất có nghề', chúng tôi vẫn kiên trì gìn giữ để kiếm thêm đồng rau, đồng muối trang trải cuộc sống. Thực tế, nghề làm nón không mang lại lợi nhuận lớn, nhưng đây là cái nghề truyền thống của quê hương nên chúng tôi vẫn duy trì như một thói quen và trách nhiệm với cội nguồn."
Không chỉ dừng lại ở việc giữ nghề truyền thống, những người làm nón Vĩnh Thịnh hôm nay còn đang mở ra một hướng đi mới cho sản phẩm của mình. Chiếc nón lá không còn đơn thuần là vật dụng che nắng, che mưa, mà đang trở thành một sản phẩm văn hóa gắn với trải nghiệm du lịch và sáng tạo nghệ thuật. Những chiếc nón giờ đây không chỉ giữ màu trắng ngà truyền thống, mà còn được trang trí hoa văn, vẽ phong cảnh, viết thư pháp hay kể những câu chuyện về Hà Nội và đất nước bằng những nét vẽ tinh tế. Từ một vật dụng quen thuộc, chiếc nón đã được nâng tầm thành sản phẩm văn hóa, mang dấu ấn riêng của làng nghề và của Thủ đô.
Chị Vũ Thị Lệ - Thôn Vĩnh Thịnh, xã Ngọc Hồi bày tỏ: "Tại làng Vĩnh Thịnh, nếu như trước đây các bà, các mẹ chỉ làm những chiếc nón trắng truyền thống thì theo thời gian, khi nhu cầu sử dụng nón lá giảm dần, chúng em đã chủ động đổi mới để thích ứng. Hiện nay, chúng em trang trí lên nón những hình ảnh biểu tượng như ngôi sao vàng để giới thiệu về một Việt Nam ngày càng phát triển, hay vẽ thêm phong cảnh quê hương với hình ảnh cô gái mặc áo dài và hàng dừa xanh mướt. Không chỉ dừng lại ở kiểu dáng truyền thống, nón lá bây giờ được đa dạng hóa về kích thước từ nhỏ đến lớn, phù hợp cho cả người lớn, trẻ em và phục vụ mục đích trang trí tại các nhà hàng, khách sạn. Đặc biệt, thay vì chỉ bán trong nước như ngày xưa, sản phẩm nón lá Vĩnh Thịnh hiện đã được xuất khẩu đi rất nhiều nơi trên thế giới."
Giữa một Hà Nội đang đổi thay từng ngày, Vĩnh Thịnh vẫn giữ được vẻ thanh bình của một làng nghề lâu đời. Ở nơi đây, chiếc nón không chỉ là vật dụng trong đời sống thường nhật, mà còn là ký ức, là hồn cốt, là niềm tự hào của người dân làng nghề.
Nguồn Hà Nội TV: https://hanoionline.vn/non-la-vinh-thinh-393643.htm











