Giữ nhịp tăng trưởng

Kỳ vọng lớn đi cùng trách nhiệm nặng nề

Ngày 24/4/2026, Văn phòng Chính phủ ban hành Thông báo Kết luận của Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng tại cuộc họp về tình hình thực hiện nhiệm vụ của Bộ Công Thương từ đầu năm 2026 đến nay và phương hướng nhiệm vụ trọng tâm trong thời gian tới.

Thủ tướng Lê Minh Hưng ghi nhận và đánh giá cao Bộ Công Thương đã nỗ lực duy trì đà tăng trưởng công nghiệp, xuất nhập khẩu, phát triển thị trường trong nước, đặc biệt là bảo đảm ổn định cung ứng điện và xăng dầu cho sản xuất, kinh doanh và đời sống nhân dân trong điều kiện tình hình thế giới diễn biến phức tạp.

Theo đó, Thủ tướng ghi nhận và đánh giá cao Bộ Công Thương đã chủ động, quyết liệt triển khai nhiệm vụ trong bối cảnh khó khăn, thách thức lớn; nỗ lực duy trì đà tăng trưởng công nghiệp, xuất nhập khẩu, phát triển thị trường trong nước, đặc biệt là bảo đảm ổn định cung ứng điện và xăng dầu cho sản xuất, kinh doanh và đời sống nhân dân trong điều kiện tình hình thế giới diễn biến phức tạp. Những kết quả này đã đóng góp tích cực vào thành tựu ổn định và phát triển kinh tế của đất nước thời gian qua.

Tuy nhiên, trước yêu cầu tăng trưởng ở mức hai con số trong giai đoạn tới, Bộ Công Thương sẽ phải đối diện với nhiều thách thức lớn do tình hình bất ổn kinh tế toàn cầu, xung đột địa chính trị kéo dài, xu hướng bảo hộ gia tăng, năng lực nội tại của doanh nghiệp còn hạn chế, hệ thống pháp luật còn chồng chéo, thủ tục hành chính chưa đồng bộ. Đặc biệt, nguy cơ thiếu điện trong giai đoạn 2027-2030 do chậm triển khai các dự án nguồn điện theo quy hoạch đang đặt ra áp lực rất lớn đối với công tác điều hành.

Từ thực tiễn đó, Thủ tướng yêu cầu Bộ Công Thương tập trung vào nhiều nhiệm vụ trọng tâm.

Trước hết là hoàn thiện thể chế, khẩn trương rà soát và xây dựng các chương trình, kế hoạch thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV, Kết luận số 18-KL/TW; đồng thời đẩy nhanh tiến độ hoàn thiện các dự án luật quan trọng như Luật Dầu khí (sửa đổi), Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Điện lực…

Bên cạnh đó là nhiệm vụ bảo đảm an ninh năng lượng - lĩnh vực được xác định là nền tảng cho phát triển kinh tế, chuyển đổi số, xây dựng cơ sở dữ liệu lớn, phát triển trí tuệ nhân tạo, sản xuất chip bán dẫn… với yêu cầu xuyên suốt là “tuyệt đối không để xảy ra thiếu điện và xăng dầu cho sản xuất và tiêu dùng trong bất kỳ hoàn cảnh nào”.

Ngoài ra, Bộ còn phải triển khai đồng bộ các nhiệm vụ về phát triển công nghiệp, mở rộng thị trường xuất nhập khẩu, thúc đẩy hội nhập kinh tế quốc tế và phát triển thị trường trong nước.

Vai trò “nhạc trưởng” của nền kinh tế

Những nhiệm vụ mà Chính phủ đặt ra đối với Bộ Công Thương là hết sức nặng nề, nhưng đồng thời cũng cho thấy kỳ vọng rất lớn đối với Bộ cũng như người đứng đầu ngành.

Bộ trưởng Bộ Công Thương Lê Mạnh Hùng cùng lãnh đạo Petrovietnam, lãnh đạo BSR kiểm tra tình hình sản xuất tại Nhà máy Nhiên liệu sinh học Dung Quất.

Nhìn vào cấu trúc của nền kinh tế Việt Nam có thể thấy rõ dấu ấn của ngành Công Thương hiện diện trong hầu hết các lĩnh vực trọng yếu như sản xuất công nghiệp, thương mại trong nước, xuất nhập khẩu và đặc biệt là năng lượng - lĩnh vực được ví như “mạch máu”, là nguồn sống của nền kinh tế. Mọi biến động trong các lĩnh vực này đều tác động trực tiếp đến tốc độ và chất lượng tăng trưởng của đất nước. Chính vì vậy, vai trò của Bộ Công Thương không chỉ dừng lại ở quản lý ngành, mà còn mang tính điều phối tổng thể.

Trong lĩnh vực năng lượng, Bộ Công Thương thực sự là “người giữ nhịp” cho hoạt động của nền kinh tế. Một hệ thống điện vận hành ổn định, thị trường xăng dầu thông suốt hay chuỗi cung ứng khí được bảo đảm liên tục là điều kiện tiên quyết để sản xuất không bị gián đoạn. Khi mục tiêu tăng trưởng được đặt ở mức cao hơn, yêu cầu đối với năng lượng càng trở nên khắt khe hơn; đồng nghĩa với đó, vai trò điều phối của Bộ cũng phải chủ động, chính xác và hiệu quả hơn.

Không chỉ giữ nhịp, Bộ Công Thương còn phải thực hiện chức năng cân đối và điều phối nguồn lực để bảo đảm các ngành, lĩnh vực phát triển hài hòa, ổn định và bền vững. Điều này thể hiện rõ qua việc xây dựng và tổ chức thực hiện các quy hoạch lớn như Quy hoạch điện, chiến lược phát triển công nghiệp hay chiến lược xuất nhập khẩu.

Mỗi quyết định về cơ cấu nguồn điện, định hướng phát triển ngành hay mở rộng thị trường đều cần được tính toán kỹ lưỡng để vừa đáp ứng yêu cầu trước mắt, vừa bảo đảm dư địa phát triển dài hạn. Chỉ cần “lệch nhịp” trong điều hành, hệ quả không chỉ là mất cân đối cung - cầu, mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến năng lực cạnh tranh của nền kinh tế.

Một vai trò quan trọng khác của Bộ Công Thương là kết nối các chủ thể trong nền kinh tế. Đây là lĩnh vực có tính liên ngành rất cao, liên quan chặt chẽ tới nhiều bộ, ngành, địa phương và cộng đồng doanh nghiệp. Nếu thiếu cơ chế điều phối hiệu quả, rất dễ xảy ra tình trạng chồng chéo, xung đột hoặc thiếu đồng bộ trong thực thi chính sách - vấn đề đã tồn tại nhiều năm qua.

Vì vậy, Bộ Công Thương phải thực sự trở thành trung tâm kết nối, bảo đảm sự thống nhất từ hoạch định chính sách đến tổ chức thực hiện.

Bộ Công Thương được giao thực hiện quản lý nhà nước đối với nhiều ngành, lĩnh vực then chốt, nền tảng của nền kinh tế.

Muốn giữ nhịp phải có thể chế tốt và năng lực thực thi mạnh

Tuy nhiên, để thực hiện tốt vai trò điều phối và giữ nhịp tăng trưởng, điều kiện tiên quyết là phải có một “bản nhạc” đủ rõ ràng và một “cây đũa chỉ huy” đủ mạnh.

“Bản nhạc” ở đây chính là hệ thống thể chế, chính sách - nơi hiện vẫn còn không ít điểm nghẽn cần được tháo gỡ. Từ cơ chế phát triển điện khí, LNG, năng lượng tái tạo đến thị trường điện cạnh tranh hay các quy định về xuất nhập khẩu, nếu không được hoàn thiện kịp thời sẽ làm gián đoạn nhịp vận hành của cả hệ thống.

Trong khi đó, “cây đũa chỉ huy” chính là năng lực tổ chức thực thi - yếu tố quyết định việc các chủ trương, chính sách có đi vào cuộc sống hay không.

Thực tế cho thấy, không ít trường hợp thể chế đã có nhưng việc triển khai vẫn thiếu đồng bộ, nguyên nhân nằm ở khâu điều hành và kỷ luật thực thi. Vì vậy, việc siết chặt kỷ cương, đề cao trách nhiệm người đứng đầu, phân công rõ người, rõ việc, rõ tiến độ là yêu cầu bắt buộc để nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước của Bộ Công Thương.

Trong bối cảnh nền kinh tế đang chuyển mình mạnh mẽ, hướng tới các mục tiêu tăng trưởng cao hơn, xanh hơn và bền vững hơn, vai trò “nhạc trưởng” của Bộ Công Thương càng trở nên quan trọng. Đây không đơn thuần là câu chuyện điều hành một ngành, mà là điều phối nhịp phát triển của cả nền kinh tế.

Một “dàn nhạc” chỉ có thể tạo nên bản hòa tấu hài hòa khi từng bộ phận phát huy đúng vai trò của mình, nhưng quan trọng hơn là phải có một “nhạc trưởng” đủ bản lĩnh để giữ nhịp, dẫn dắt và kết nối.

Với những yêu cầu ngày càng cao từ thực tiễn phát triển, Bộ Công Thương đang đứng trước cả cơ hội lẫn thách thức để khẳng định vai trò đó. Và nếu “nhạc trưởng” giữ được nhịp chắc, phối hợp hiệu quả và điều phối đồng bộ, những mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội của đất nước sẽ không chỉ dừng ở kỳ vọng, mà hoàn toàn có thể trở thành hiện thực.